{"book":{"id":18505,"title":"YSLAM PARAHAT DINI","slug":"yslam-parahat-dini-1475926776","image":"\/uploads\/books\/Islam is the Religion of Peace.jpg","hint":"

YSLAM PARAHAT DINI<\/span><\/span><\/p>","arabic_notes":null,"book_text":"

YSLAM PARAHAT DINI<\/span><\/span><\/span><\/strong>
\r\n\u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645 \u062f\u064a\u0646 \u0627\u0644\u0633\u0644\u0627\u0645 \u0628\u0627\u0644\u0644\u063a\u0629 \u0627\u0644\u062a\u0631\u0643\u0645\u0627\u0646\u064a\u0629<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Kareem Ash-Sheha<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\nTerjime eden
\r\nEUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC)
\r\n\u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632 \u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a \u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629<\/span><\/span>
\r\n <\/p>\r\n\r\n

WWW.ISLAMLAND.COM<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n


\r\nRahman we Rahym bolan Allahyñ ady bilen.
\r\nHamdlar, òwgüler Allaha mahsus we salam we salat Pygambermiz Muhammede, ma\u015fgalasyna we ýolda\u015flarna bolsun.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yslam ýagtylygy ýüze çykmanka, ýer ýüzüni ganly ur\u015flar gur\u015fap alandy. Arkaýynlyk we salamtlyk diýen sözler bolsa sözlüklerden pozulandy. Egerde diñe Ýewropa göz aýlasakda, hiç bir ýurdunda arkaýynlyk bolmandy, gaýtam tersine, Ýewropanyn her bir döwleti ba\u015fga döwletine du\u015fmanlyk ederdi, salgyt salardy. Adamlaryñ arasynda ýigrençlik ýaýrama bilen boldy, bul zadyñ sebäbi bolsa adamlaryn reñki, dini, taýpasyna göre, \u015fah\u015fy bähbitler ýada millet parzarcylyk boldupdy. \u015eol zatlar üçin ýesirleriñ haklaryna hormat goýulmady, gaýta agyr ýagdaýda jeza berilip, damaklary çalyndy. Adamlaryn emläkleri, namyslary we zenanlary hem aman galman, olara hem el urlupdy. Çagalarnyñ bolsa gul edilip, soñra gul bazarlarda satylmagyna hem bardy. Adamlaryñ salamatlyk we arkaýynlyk diýilen zatlaryñ manysyny hem bilmezdiler. Olar diñe söwe\u015f, gorkuzmak, basyp almak, gul etmek, zulum etmek we çenden a\u015fmak diýilen zatlary bilýärdiler. Adamlararyñ arasynda: "Her bir halk òz pat\u015falarnyñ dininde bolmaly" diýen, dü\u015fünje hem bardy. "Haýsy bir ki\u015fi öz pat\u015fasynyñ dininden ba\u015fga dini saýlasa, öldùrmeli " diýen dü\u015fünjede ýa\u015faýardylar. Hatda bir dindarlaryñ arasynda hem bir birlerne bolan ýigrençleri üçin söwe\u015fler bolardy. Buna bolsa hristiýanlar aýdyn mysal bolup biler. Bularyñ sebabi hem, Kim seniñ bilen ylala\u015fmasa, ona her hili lakam dakmat, hyýanat bilen ýamanlamak we öldùrmek bilen gutarardy.
\r\nPygamber Muhammet (sallalahu aleyhi wesselem) ýerdäki Allaha \u015firk etmekligi, zulumy, bozgakçylygy wasp edip \u015feyle diýyãr:
\r\n" Allah tagala meni ugratmazyndan òñ, ýerdãki ýa\u015faýjylara seretdi we kitap ählinden (dinini ùýtgetmän pygamberiñ yzlaryna dü\u015fenlerden) ba\u015fga hemmesini ýigrendi. "
\r\nSahyh Ibn Hibbän.
\r\n\u015eonuñ ucin Yslam äleme salamtlyk bilen geldi. Zulumy, du\u015fmançylygy, haram etdi. Ýesirleriñ haklaryny doly beýan etdi. Bul zatlar 1400 ýyl mundan ozal goýuldy we adalatlyk, deñhukuklylygyñ we millet parazlygyñ yok etmeklikligini emir etdi. Ynsanyñ arnamysyna, malyna, hayatyna du\u015fmanlyk ýada zyyan ýetirmekligi haram etdi. Mundan ba\u015fgada Yslam döwletinde ýa\u015fayan gaýry dinlilere, haklaryny ykrar etdi we olaryñ ahytlaryny, ylalaly\u015fklaryny doly ýerine ýetirip, ondan gaçmaklygy, hyýanat etmekligi hem haram etdi. Bul zatlary geljekde ýekeme-ýeke orta alyp açyklarys.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Allahdan dileýaris bul kitaby Allahyñ dini bolan Yslamy tanamak isleýäne peýdaly etmekligi we kalbyny açmaklygy.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Kareem Ash-Sheha
\r\nWWW.ISLAMLAND.COM<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\nYSLAMYÑ MANYSY:
\r\nOkaýjy doganmyza «Yslamda parahatçylyk» diýmekligiñ dü\u015fnükli bolmaklygy üçin Yslam sözüni giñi\u015fleýin manysyny dü\u015fündürmeklik gerek. Sebäbi Yslam sözi kòp manyny ò\u017a içine alýar.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

YSLAM:
\r\nÃlemleriñ Robby bolan Allaha ruh we jeset bilen (har zelil halda) boýun bolmak. Olam buýruklaryna boýun bolmak, gadagan eden zatlaryndan da\u015fla\u015fmak we her bir kaza we kadar (kysmatyñ ýazan zadyna) razyly\u0137 bilen boýun bolmak.
\r\nAlla tagala kuranda Ybrahym (aleýhis salama) aýdan sözini bize ýetirýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n«(Ybrahymyñ) robby oña boýun bol diýdi, \u015fonda Älemleriñ robbuna boýun boldum diýdi (Ybrahym)»
\r\n[Al-Bakara 131]
\r\nIne \u015ful hakyky Yslam, hökman her bir musulmanyñ durmu\u015fda Alla tagalañ aýdy\u015fy ýaly ýa\u015famaly.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nAýt: «Takyk, meni\u0148 okan namazym‚ (haj we gurbanlyk ýaly) ybadatlarym‚ ýa\u015faý\u015fym‚ ölümim älemleri\u0148 Perwerdigäri bolan Alla üçindir.
\r\n[Engam 162]
\r\nSalam Allah tagalañ mukaddes atlaryndan bir ady:
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nOl Özünden ba\u015fga (ybadata laýyk) hudaý bolmadyk Alladyr. Ol Melikdir (Hökümdadyr), Kuddusdyr (Kemçiliklerden päkdir), Salamdyr (Salamatlyga ýetirýändir), Mömindir (Amanlyga ýetirýändir), Muheýmindir     (Seredip duran gözegçidir), Ezizdir (Gudraty güýçlüdir), Jepbardyr (Güýç ulanyjydyr) Mutekebbirdir (Beýiklikde de\u0148i-taýy    ýokdur). Alla özüne \u015färik go\u015fýanlary\u0148 aýdýan zatlaryndan päkdir (hem-de    beýikdir).
\r\n [Al -Ha\u015fr 23]
\r\nÝenede « Salam » Jennetiñ atlaryndan bir ady:
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nÖzlerini\u0148 Perwerdigärini\u0148 ýanyndaky salamatlyk ýurdy (jennet) olary\u0148kydyr. Eden (haýyrly) i\u015fleri sebäpli,    Ol (Alla) olary\u0148 dostudyr (hemaýatkäridir).    
\r\n [Engam 127]
\r\nÝenede «Salam» Jennetiñ eýeleriniñ (ähilleriniñ) görü\u015fenlerinde biri-birlerine aýtjak sözidir. (Allah bizi jennetiñ ählinden etsin)
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nOlar Alla gow\u015fan gününde salam bilen gar\u015fylanarlar. Alla olara örän uly sylag taýýarlandyr.
\r\n[Azhab 44]
\r\nÝenedede «Salam» musulmanlary öz aralarynda salamla\u015fmagy:
\r\nEsselämu aleýkum we rahmatullahi we berekätuh.
\r\nSalamla\u015fyklaryñ içinde iñ mylaýym we mylakatly, e\u015fitmegi iñ ýakymly, ýürekleri biri-birlerine golaýla\u015fdyrmagyna sebäp bolýar, du\u015fmancylygy we ýigrenji ýok edýär, newisleriñ rahatlyk tapýan bul «Salam» nähili bir üytge\u015fik!!!!
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) salamla\u015fyga imanyñ doldurgyçyndandygyny habar berdi:
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Iman edýänçãñiz Jennete girmersiñiz tä biri-biriñizi söýýãnçäñiz iman etdigiñiz bolmaz, size bir zat öwredeýin egerde ýerine ýetirseñiz biri-biñizi sòýersiñiz. Arañyzda «esselamu aleýkum» (salamy) ýaýradyñ»
\r\n Muslim rowaýat eden.
\r\nÝenede Pygamberimizden (sallallahu aleýhi wesellem) iñ haýyrly amallar barada soralanda:
\r\n«(aclary) Naharlamagyñ, tanaýanyñyza we tanamaýanyñyza salam bermek (esselamu aleýkum) diýmek.
\r\n 
\r\n Yslamy kabul etmekden (yslam bilen ýa\u015famaklykdan) maksat Allahyñ razylygyna eltýän, ýoluny tutup, razylygyny gazanmakdyr.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nEý, ähli-kitap! Sizi\u0148    kitapda (Töwratda    we Injilde) gizlän zatlary\u0148yzy\u0148 köpüsini size beýan    edýän we köpüsini hem geçýän (bagy\u015flaýan) ilçimiz (Muhammet) geldi. Takyk, size Alla (tarapyndan) bir nur we ä\u015fgär kitap     (Kuran) geldi. Allany\u0148 razylygyny isleýänleri (Alla) onu\u0148 (Kurany\u0148) üsti bilen salamatlyk ýoluna gönükdirer we Öz rugsady (eradasy) bilen olary    zulmatdan (kapyrlykdan) nura (imana) çykarar we dogry ýola gönükdirer.    
\r\n [Al - Mäide 15 - 16]
\r\nYslam dini doly, kämil we Parahatçylykly dindir. Parahatçylykly waspyny musulman jemgyýeti bolsun ýada musulman däl jemgyýeti bolsun (egerde yslama dil uzadýan bolmasa) saklayan dindir.
\r\nPygamberimiziniñ (sallallahu aleýhi wesellem) aýdy\u015fy ýaly:
\r\n«Kimiñ elinden we dilinden musulmanlar salamat bolsa, \u015fol hakyky musulmandyr».
\r\nYlala\u015fylan hadys.
\r\nBa\u015fgada Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Kimden adamlar öz ganlaryny we mallarny arkaýyn duýsalar \u015fol mumindir»
\r\n (Ahmed, At-tirmiz, Ibn Majeh, we Albani sahyh diýdi)<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 
\r\n YSLAM MEJBURLYK BILEN ÝAÝRADYMY?<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yslama göripleriñ ýaýradýan \u015fular ýaly sözleri Yslam ol töhmetleri puja çykarýar (ýalana çykarýar).
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nDinde (hiç bir) mejburlyk ýokdur. Dogrulyk egrilikden (aýdy\u0148) tapawulandyrylandyr. Kim taguty (\u015feýtany) inkär edip, Alla iman getirse, ol üzülmeýän    berk tanapa (hak dine) ýapy\u015fandyr. Alla (ähli zady) e\u015fidýändir, bilýändir.
\r\n [Al-Bakara 256]
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nEger Perwerdigäri\u0148    islesedi, ýer ýüzündäki ki\u015fileri\u0148 ählisi hökman iman getirerdi. (Eý, Muhammet!) Eýsem, adamlary mömin bolmaga sen mejbur etjekmi?    
\r\n [Ýunus99]
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n(Eý, Muhammet!) Aýt: «(Bu Kuran) Perwerdigäri\u0148izden (gelen) hakykatdyr. Islän ki\u015fi     iman getirsin,    islän ki\u015fi inkär etsin!
\r\n [Al-Kahf 29]
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n(Eý, Muhammet!) Eger ýüz     öwürseler, seni\u0148 wezipä\u0148 di\u0148e (hakykaty) aýdy\u0148 beýan etmekdir.    
\r\n [An-Nahl 82]
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n(Eý, Muhammet!) Sen öwüt-ündew ber!    (Ynsanlary dogry ýola çagyr!) Seni\u0148     (wezipä\u0148) di\u0148e öwüt-ündew etmekdir (dogry ýola çagyrmakdyr). Ýogsa sen    olary zorluk bilen (ýola salyjy) dälsi\u0148.    
\r\n [Al-Ga\u015fyýe 21- 22]
\r\n\u015eular ýaly manyda Kurandan aýatlar diýseñ köp. Sebäbi Yslam ynançdan ybarat. Ynanjam hökman ýüregiñ ykrar etmeli diñe diliñ aýdany ýeterlik däl.
\r\nÝüregiñ ykrar etmegini güýç bilen mejbur edip etdirip bolmaýar. Sebäbi ynsan ýüreginiñ ynanmaýan ynanjyny dili bilen diýip biler. \u015eonuñ üçin
\r\nAllah tagala \u015feýle diýdi:
\r\nKim, Alla iman getirenden    so\u0148 (ýene) kapyr bolsa, (Allany\u0148 gazabyna duçar bolar). Ýöne kimi\u0148    kalby iman bilen doly bolup, (dili bilen Allany inkär etmeklige) mejbur edilse (kapyr bolmaz). Emma kim kö\u0148lüni kapyrlyga açsa, olary\u0148 üstüne Alladan gazap (iner). Olar üçin uly azap bardyr.
\r\n [An-Nahl 106]<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\nYSLAM GÜÝ\u04aa BILEN ÝAÝRADYMY?<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Her bir nyzamda (kanunda) hökmany ýagdaýda güýç bolmaly, ony goramak, ýerine ýetirmek we gar\u015fysyna gidýäne jeza bermek üçin. \u015eol güýç nyzamy (kanuny) dowamatly, doly ýöremegini öz gol astyna alýar.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Osman (Allah ondan razy bolsyn) aýtdy:
\r\n«Allah tagala Kuranyñ üsti bilen gaýtarmaýan zadyny Soltanyñ (ba\u015f tutanyñ) üsti bilen gaýtarýar»
\r\nRozin rowayat eden, munkatyg
\r\nGeliñ gysgaça taryha dolanalyñ:
\r\nYslamyñ ilki ba\u015fynda Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) 13 ýyl Mekkede öz kowmuny gowy sözler bilen Yslamaçagyrdy. \u015eonda kowmy ony ýalançy görmeklerine, azar bermeklerine, ezýet bermeklerine, gatylyk görmegine we zulum görmegine Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) we oña iman edenler bilen bile duçar boldy. \u015eeýle bir derejede kowmy ezýet bermek bilen Pygamberimize (sallallahu aleýhi wesellem) azap berdiler hatda Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) azap berilýän sahabalaryñ deñindeñ geçende diñe olara sabr etmeklik buýurmakdan ba\u015fga zat edip bilmedi.
\r\nHaçanda Ammar ibn Yasir we ejesi Sumeýýa azap berip durkalar Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem):
\r\n“Sabr ediñ Ýasyryñ ma\u015fgalasy, barjak ýeriñiz Jennetdir” diýdi.
\r\n \u015eeýh Albani sahyh diýdi.
\r\nÖz aralarynda Pygamberimizi (sallallahu aleýhi wesellem) öldürmeli we dagwatyndan dynmaly diýen dil düwü\u015fige çenli bardy. \u015eonda Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem):
\r\n«Eý Allah kowmumy bagy\u015fla, Olar bilenoklar» diýmekden ba\u015fga zat go\u015fmady sözüne.
\r\n Ylala\u015fylan hadys.
\r\nAllah tagalada Pygamberimize (sallallahu aleýhi wesellem) sabyr etmekligi buýurdy, özünden öñki Pygamberleriñ kowumlary ýalancy görendiklerini we ezýet berendiklerini habar berdi. Sebäbi hak bilen batylyñ (ýalanyñ) haýyr bilen \u015feriñ arasyndaky çekele\u015figi üçin dagwat ýoly uzyn we kyn.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n(\u015eonu\u0148 üçin,    eý, Muhammet!) Sen hem    (Nuh, Ybraýym, Musa we    Isa ýaly) örän tutanýerli pygamberleri\u0148 sabyr edi\u015fleri kimin, sabyr et! Olara (azaby\u0148 gelmegi)     üçin howlukma!
\r\n [Ahkaf-35]
\r\n\u015eeýtmek bilen dowam etdi, her ýyl gelýän tireleri yslama çagyryp tä Medineden bir topar adamlaryñ iman getirýänçäler, \u015fonda Pygamberimizi (sallallahu aleýhi wesellem) gorajakdyklary barada beýgat berýärler (kasam içýärler). Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) muminler bilen Medina hijret etdi \u015eondan öñ 13 ýyl Mekgede ýa\u015fanynda ýekeje damja gan dökülmegine rugsat bermedi, hijret edeninden soñra kureý\u015fliler yzyndaky öz we beýleki hijret eden musulmanlaryñ mallaryny aldylar \u015fondada Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) uru\u015f etmeli diýip buýurmady tä Medinede 2 ýyl bolanyndan soñ haçanda gar\u015fyda\u015flary, du\u015fmanlary we içalylar köpelýänçä \u015fondada Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) uru\u015fy birinji ba\u015flamadyk. Sebäbi Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) kureý\u015fleriñ Medinäñ üstünden geçýän kerweniniñ ýoluny yapmak ùçin çykan. Kureý\u015flere ykdysady tarapdan pese dü\u015fmegi islän, öz dagwatyna gar\u015fy çykmazlary ýaly, adamlaryñ öñünde böwet bolmazlyklary, özüne we muminlere gar\u015fylyk görkezmezlikleri üçin we muminleriñ mallaryny yzyna gaytarmaklary ùçin kerweniñ öñüni ýapmaga çykan. Ýöne welin Ebu Sufýanyñ ýolba\u015fçylygynda bolan kerwen öz habaryny kureý\u015fe ýetiren. Haçanda kureý\u015f habary bileninden soñ adamlary we ýaraglary taýynlap Mekgeden Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) uru\u015fmaga çykanlar. \u015eol Yslamda ilkinji Pygamberimiziñ (sallallahu aleýhi wesellem) gatna\u015fan ur\u015fy bolup Allahyñ resuly we muminler ýeñi\u015f gazandylar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Özleri bilen söwe\u015f alnyp barylýanlara (Alla ynananlara) zulum edilenligi sebäpli, (söwe\u015fmäge) rugsat edildi. Takyk, Allany\u0148 olara kömek etmäge güýji ýetýändir. Olar di\u0148e: «Bizi\u0148 Perwerdigärimiz Alladyr» diýenleri üçin nähak ýere öz ýurtlaryndan çykaryldylar. Eger Alla ynsanlary\u0148 käbirlerini (erbetlerini) beýleki käbirleri bilen dep etmedik bolsady, takyk, içlerinde Allany\u0148 ady bol agzalýan ruhany öýleri, kiliseler, ýahudylary\u0148ybadathanalary we metjitler ýumrular giderdi. Alla özüne (dinine) kömek edenlere hökman ýardam berer. Takyk, Alla çäksiz kuwwatlydyr, Gudraty     güýçlüdir. Olar özlerine häkimiýet berenimizde namaz okan, zekat beren we ýag\u015fylygy ündäp, ýamanlygy gadagan eden adamlardyr. I\u015fleri\u0148 netijesi (so\u0148y) Alla degi\u015flidir.”
\r\n [Haj 39 - 41]<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Pygamberin (sallallahu aleýhi we sellem) iberleninden, tä ýogalýança Arap ýarym adalygyndaku gazanan ýeñi\u015flerinde, musulman we mü\u015friklerden ölenleriñ sany 375-den geçmedigini bilmegimiz ýeterlik.
\r\nÝene \u015folar ýala Sahabalaryñ öz ýag\u015fy ahlaklaty, gözel ara-gatna\u015fyklary we Dine gözel görnü\u015finde çagyrmaklary esasynda ençeme Pat\u015falyklary açdylar.
\r\nTäze Yslama giren Be\u015fir Ahmet \u015ead \u015feýle diýýär: "Biz (hristiyan wagtymyz): "Yslam gylyçyñ täsiri esasynda ýaýrady" diýen bolýadyk. Soñra özüme :"\u015eondada adamalar name üçin Yslama gün geldigiçe girýänleriñ sany köpelýär, gaýtam Yslama berk ýapy\u015fýarlar, hiç kim hem olary mejbur we zorluk hem görkezmesede?!" diýip , ýüzlendim.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Gelin indi göz aýlalyñ, Yslamyñ ýaýramagy we özüni goramagy üçin güýç diñe Yslam öz eýeruwjylarna toplamaklaryny güýç taplamagy buýrdymy.
\r\nTöwrot kitabynda \u015feýle diýilýär: "Haçanda \u015fähere ur\u015f üçìn golaýlanyñda olara ylala\u015fyga çagyr, egerde boýun towlap senin bilen söwe\u015f etseler, Egerde rana Robbunýeni\u015f berse, erkeklerni gylyçdan geçir, aýallarny, çagalarny,öý haýwanlarny we \u015fäherdäki hemme zady bolsa òzüñe olja edinip al, Robbuñ sana beren, du\u015fmanyñ oljasyny iý, senden da\u015f bolan \u015fäherlerin barjasyny edil \u015fular ýaly et."<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Injilde bolsa \u015feýle diýikýär: " Pikir etmäñ, men ýeriñ ýüzündakilere salam bermage gelendirin diýip, tersine men olara gylyç bilen geldim. Men oguly kakasyna, kakasyna ogluna garsy etmäk üçin geldim"<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Justaf Lobon Araplaryñ medenýenti diýen kitabynyñ 127-128 sahypasynda \u015feýle diýýär: "Yslam ýaýramagy üçin güýç ulanylmady, Araplar basyp alanlary azat hallarynda, öz islän dinlerinde bolmaklaryna ygtyýar bererdiler, \u015fondan sonra hristiýanlaryñ kabir taýpalary Yslam dinini kabul etdiler, arap dilini bul özlerini dil edindiler, bul zadyñ sebäbi bolsa, özlerni basyp alan araplardan, önki bastutanlaryndan görmedik ýag\u015fylyklarny gördüler"<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

YSLAM AÇY\u015eLARYNYÑ MAKSADY TEBIGY WE ADAMLARYNÑ ELINDAKI BAYLYKLARDYMY?<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bul pikir, Yslamyñ maksadyny we esasyny bilmedik ki\u015finiñ ilkinji aklyna geljek pikir bolup durýar. Biz seýle diýýaris, Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) Yslama çagyryp ba\u015flanynda, ona her hili baýlyklar hödürlediler, isle iñ owadan gyxkaryna oýerjekdiklerni, islese ba\u015f tutanlary etjekdigini, islese dünýe maky berjekdiklerni aýtdyler, ýöne Yslama cagyrmasyny goýmagyny talap etdiler. \u015eoñda Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) olara öz i\u015finden elini çekmejegini aytdy.
\r\nEgerde maksady dünýe maky bolsa kabul ederdi, olar ýalypursady elden bermezdi. Haçan Yslam nury ýaýrap ba\u015flanynda Pat\u015fadyr, wezirlere hat ýoldap, egerde yslama girseler, öz orunlarynda galjakdyklary we hökümdarlyklarny dowam etjekdiklerni beldäpdi, Ol hatlardan Rumuñ beýigi Gerekyla iberen hatynda seýle: "Rahman we Rahym Allahyñ ady bilen ba\u015flaýaryn. Allahyñ Resuly Muhammetden Rumuñ beýigi Gerakula. Dogry ýoly eýerene Salam bolsun. Men Seni Yslama çagyrýaryn, Yslamy kabul et, (günälerden we oda girmekden) gutularsyñ. Yslamy kabul et, Allah tagala sogabyny iki esse edip berer, egerde boýun gaçyrsan sana yzyna dü\u015fenlerinem günasi bolar.
\r\n“(Eý, Muhammet!) Aýt: «Eý, ähli-kitap! Geli\u0148, bizi\u0148 sizi\u0148 bilen ara\u0148yzda de\u0148 (manyda) bolan (\u015fu) sözi (kabul edeli\u0148): «Alladan ba\u015fgasyna ybadat etmäli\u0148. O\u0148a hiç zady \u015färik go\u015fmaly\u0148, Alladan ba\u015fga (käbir ynsanlary\u0148 toslan zatlaryny kabul edip), biri-birlerimizi perwerdigärler edinmäli\u0148 (hudaýla\u015fdyrmaly\u0148)». Eger (olar ýene-de) ýüz öwürseler: «(Eý, kapyrlar!) Bizi\u0148 musulmandygymyza \u015faýat bolu\u0148!» diýi\u0148.” diýip ýazdy.
\r\n[Ali imron 64]
\r\nBuhary we muslim rowaýat etden<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Enes (Allah ondan razy bolsun) : "Pygamber (sallallahu aleyhi we sellem) Yslam girmek üçin name soralsa bererdi. Bir gezek bir geldi Yslamy kabul etmäge, ýanka iki dagyñ arasyndaku goýun sürüsini berdi. Ýanky öz iline dolanyp:"Eý, Adamalar! Yslama giriñ, Muhammet seýle bir köp zat paýlaýar, gutarmagynda hiç gorkanok" diýip, jar çekdi. Ilki bada adam Yslamy dünýä üçin ( berilýän zatdan almak ùcin) kabul etsede, Yslam oña dünýä we onuñ üstündaki barja zatda has söýgüli bolup duruberýär" diýdi
\r\n Muslim rowayat etdi
\r\nBir gün Omar (razyýallahu anhu) Pygamberiñ ýanyna geldi, öýüne girip gözüni aýlanda köne dü\u015fekçeden ba\u015fga zada gözü dü\u015fmedi, \u015eonda Omar göz ýa\u015fyny saklap bilmän aglap ba\u015flady, Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) ondan: "Name zat seni aglatdy?"diýip sorady. \u015eonda Omar:"Name üçin aglamaýyn! Kaýsor bilen Kisro dünýänin lezzetini we nygamaty görüp ýa\u015faýarlar, Allahyñ ilçisi bolsa meniñ \u015ful görýän zadymdan ba\u015fga zady ýok" diýen. Pygamber (sallahu aleýhi we sellem) bolsa: " Sen, Olara dünýä, bize bolsa ahyrýet bolmagyna razy dälmisiñ" diýip jogap berdi.
\r\n Mutafikun aleýhi<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Soñra bolsa Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) öleninden soñ name zat goýup gitdi, \u015ful dünýä degi\u015fli zatlarda. Elharysyñ ogly Amyr aýdýar: " Allahyñ Resuly (sallallahu aleýhi we sellem) öleninde dirhemdir,-dinar, gul- gyrnakdan hiçzat goýup gitmedi, dine ak gulam we ýaragdan ba\u015fga. Bir ýeri bolsa sadaka etdi" diýdi.
\r\n Buhary rowaýat eden.
\r\nBa\u015fga rowaýatda bolsa "gaýtam öleninde, uru\u015f e\u015figi bir ýehududa 30 go\u015fawu\u015f arpa derek goýulan haldady" diýdi
\r\n Buhary,Muslim we Ennesäi dagy rowaýat eden
\r\nNireden \u015fundan sonam dünýäni we tebygy baýlyklary söýmek bolsun!<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Pygamberiñ (sallallahu aleýhi we sellem) ikinji halyfasy Hattabyñ ogly Omaryñ (Razyýallahu anhu) döwrün Yslam acçyslary diýsen köp bolup gaty giñän. Haçanda garny açlykdan juguldanda : "Jugulda ýada juguldama mana bildirmeýär, tä musulmanlaryn garny doýýança senem doýmarsyn" diýen.
\r\nIbn Eljewzi yatlan
\r\nUhud söwe\u015finde Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem): "Ýeri asmanlar we ýer \u015fary ýaly bolan Jennete tarap turuñ" diýdi. Elhumamyñ ogly Umeýr e\u015fidip: "Jennetden beriljek ýer Asmanlar we ýer \u015fary ýalymy?" diýip sorady. Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) : "hawa" diýip jogap berdi. Umeýr: "baýbow" diýip geñ gördi. Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) : "Name zat sana beýle diýdirdi" diýip sorady. Umeýr : " Allaha kasam bolsun, sonuñ ehlinden bolmak arzuwyndan ba\u015fga hiç zat diýdirmedi" diýdi. Pygamber (sallallahu aleýhi we sellem) : "Sen sonuñ ehlinden" diýdi. Umeýr horjunyndan hurma çykaryp iýmage durdy we \u015feýle diýdi: " \u015eunca hurmany iýýänçan diri boljak bolsam, bul ýaman uzak wagt" diýip hurmalary zyñyp söwe\u015fmäge ba\u015flady tä öldürilýänçä.
\r\n Muslim rowaýat etdi<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Musulmanlaryñ ilkinji alyp baran (ýurt) açy\u015flary, olara we yzyndaky nesile \u015ful durmu\u015fy gowy ýa\u015faýy\u015fda ýa\u015famaklyga ýeterlikdi, \u015feýlede olar \u015ful çäkde saklanmadylar. Sebäbi olaryñ \u015fol (ýurt) acy\u015flary dünýe maly üçin dälde, tersine Allahyñ dinine çagyry\u015fdy. Bul zada uly, açyk delil, olar (musulmanlar) ilkilik bilen yslamy hödürlärdiler, kabul eden ýagdaýlarynda olara musulmana näme ýag\u015fylyk edilýän bolsa, olarada edilmelidi. Bul teklibi kabul etmedik ýagdaynda olara öz mukdarda jizýe (paç) tölemeklik teklip edilýärdi. Yslam döwleti tarapyndan goralmaklary üçin, berjek paçlary Musulmanlaryñ ýylda berýän zekatlaryndan köp esse az mukdarda bolan. Bul tekliwem kabul etmedik ýagdaýlarynda, Uru\u015f edilýärdi, sebäbi olaryñ içinde Yslamyñ beýik esasy maksatlaryna dü\u015finse we bilse yslama girjek bolany we yslamyñ dagwatyñ öñünde bilmeýänlere ýetirmekligine böwet bolany üçin.
\r\nYslam (ýurt) açy\u015flarynyñ serekerde ba\u015fy bolan Holid bin Alwelid bir söwe\u015fde ýeñilmedik haçanda ýogalanda dü\u015fek, gylyç we gulamdan ba\u015fga zady bolmadyk. Nirden \u015ful zatlardan soñ dünye tamasy üçin diýilip boljak!!!
\r\nÝenede ilkinji Mujähidleriñ maksady dini ýaýratmaklyk bolanlygy \u015eeddäd ibn El-hädiniñ (Allah ondan razy bolsyn) Pygamberimizden (sallallahu aleýhi wesellem) rowaýat eden hadysy \u015faýat bolýar.
\r\nÝenede ilkinji Mujähidleriñ maksady dini ýaýratmaklyk bolanlygy \u015eeddäd ibn El-hädiniñ (Allah ondan razy bolsyn) Pygamberimizden (sallallahu aleýhi wesellem) rowaýat eden hadysy \u015faýat bolýar. «Gumly (çölde ýa\u015faýan) adam Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) ýanyna gelip iman etdi, soñra: Seniñ bilen hijret edýärin diýdi. Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) käbir sahabalaryna oña göz gulak bolmagy buýurdy (taw\u015fyrdy). Soñra gazwa (ur\u015fy)boldy ondan dü\u015fen oljalary Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) sahabalarynyñ arasynda paýlady. Ýañky gumly sahaba bereninde: «Näme bul?» diýip sorady. Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) «seniñ üçin böldüm»diýdi, ýañky «bul zat üçin saña beýgat bermedim, ýöne welin \u015futaýdan (eli bilen bokurdagyny görkezip) ok geçip ölüp, jennete girmegim uçin yzyña dü\u015fdüm» diýýär. Pygamberimiziniñ (sallallahu aleýhi wesellem) «egerde Allaha dogruçyl bolsan, Allahda seniñ bilen dogruçyl bolar»diýýär. Az kem oturanlaryndan soñ du\u015fmana gar\u015fy söwe\u015fmäge ba\u015fladylar. Söwe\u015fiñ soñunda ýañkyny göterip Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) ýanyna getirýärler, \u015fol görkezen ýerinden ok geçiligi halda, pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) «\u015ful hälkimi?» howa \u015fol diýdiler, soñra ony Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) e\u015figi bilen kepenlediler, pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) jynaza okady we \u015feýle doga etdi:» Allah, bul seniñ guluñ, seniñ ýoluñda hijret etdi we \u015fehit edilip öldürildi we menem \u015feýle bolanyna \u015faýat diýdi»
\r\n (An-Nisaiý rowaýat eden)
\r\nYslam taryhy bular ýaly bolup geçen wakalar köp ýazyldy, ilkinji Musulmanlar bu dünýä malyndan ýüz öwürendikleri we olaryñ maksatlary Allahyñ dinine çagyry\u015f etmek we hemme adamlara ýetirmekdi, pygamberiñ (sallallahu aleýhi wesellem) beren wadasyna ýetmekligi umyt etmekdi.
\r\n«Allah seniñ üstiñ bilen bir adamyny hidäýet etmegi (dogry ýola getirmegi) saña gyzyl dünýädenem (Araplar \u015ful sözi dünýäniñ iñ gymmat \u015fady manysynda ulanalar) gowydyr.
\r\n Ylala\u015fylan hadys.
\r\nÝenede olaryñ köpüsi Yslama girendikleri üçin mallarny, wezipelerini we soltanlyklaryny ýitirdiler, golaýlarynyñ ýüz öwürmegi ýada bar pikirni Yslam dagwatyna bermegi bilen ýitirdiler.
\r\nÝenede bul zadam El -Nugman bin Mukrin söwe\u015fe ba\u015flamazyndan öñ diýen zady:
\r\n«Eý Allah! Diniñi güýçlendir, gullaryña ýeñi\u015f ber, El-Nugmany (özüni) \u015ful güniñ ilkinji \u015fehidi et, Eý Allah! senden gözelerimi Yslamyñ ýeñi\u015f gazanyp güýç kuwata eýe bolmagy bilen begendirmegiñi dileýärin (go\u015funyna ýüzlenip) Ämin diýiñ Allah size merhemet etsin»dìýdi.
\r\n\u015eul zatda dünýa talap etmeklik görýäñmi?!
\r\nÝenede wawilýonyñ galasy Amir bin El-A sa elden gidiren El-Mukowkysyñ ilçileriniñ diýen sözlerini okalyñ:
\r\n«\u015eeýle bir kowum (musulmanlar) gördük, ölmeklik ýa\u015famakdan has gowy we pes-pälli bolmak bolsa, uly wezipelikden has gowy olar üçin, olaryñ hiç birinde dünýä bolan söýgi bolmadyk, emirler (ba\u015f tutanlar) olaryñ birisi ýaly, ulusy kiçiden tapawutlandyrar ýaly däl we seýýidlerni guldan tapawulandyrar ýaly däl»<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Tomas Karlyl öz kitabynda Yslam güýç we gylyç bilen ýaýrady diýilýän gürrüñi \u015feýle gaýtawul ýazan:
\r\nOlar:«Yslam gylyç bolmadyk bolsa ýaýramardy» diýýärler, Ýöne näme zat gylyjy orta getirdi?
\r\nOl Yslamyñ güýji, gylyjy orta getirdi, onuñ hak din bolany üçin. Ýada gormediñizmi Hristianlaryñam gylyçdan ýüz öwürmediklerini! \u015earlonyñ käbir kabyla bilen eden i\u015fi ýetirlik».<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\nYSLAM ESASY GATY WE GÖDEK LIGE GARAÝ\u015eY<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yslam dini gatylygy we gödekligi ta\u015flamaklyga iterýär rähmet (merhemet) we ýum\u015fak we Pygamberimizi (sallallahu aleýhi wesellem) görelde tutmaklyga çagyrýan Din.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) barada Allah tagala:
\r\n(Eý, Muhammet!) Sen Alladan gelen rahmet bilen olara (söwe\u015fde dagap, so\u0148 da\u015fy\u0148da jem bolan musulmanlara) mylaýym boldu\u0148. Eger sen gödek, do\u0148ýürek bolsady\u0148, elbetde, (musulmanlar) seni\u0148da\u015fy\u0148dan dagap giderdiler.
\r\n (Äli-Ymran 159)
\r\nYslam her bir özünden pese merhemetli ýum\u015fak we duýguda\u015f bolmaklygy öwredýändir.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Merhemet (Rãhmet) edýänleri, Rahman (Allah) rähmet eder, ýerdakilere merhemet (rähmet) ediñ, Asmandaky size merhemt (rähmet) eder»
\r\n Sahyh Aj-jämig 3522, As-sahyha 925.
\r\nYslam eýesi beldi bolmadyk haýwanlara deñeç merhemet etmeklige çagyran, \u015fol sebäbden biriñ bagy\u015flananyny we jennete salynanyny Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) habar berýär:
\r\n«Biri ýoldan ýöräp barýaka gaty suwsady, bir guýy tapip içine girip suw içdi, soñra ýokary\u0137 çykanynda bir güjügiñ suwsuzlygyndan gum ýalaýanyny görüp:» Meniñ suwsaý\u015fym ýaly bulam suwsapdyr»: diýip, guýa täzeden içine girip, aýak gabyny suwdan doldyrdy, agzy bilen aýak gabyny di\u015fi bilen saklap ýokary\u0137 çykdy we güjügi suwa ýakdy. Allah ony (adamy) öwdi we günälerini bagy\u015flady»
\r\nYlala\u015fylan hadys.
\r\nÝenede bir aýalyñ haýwana ezýet bereni we merhemet etmedigi sebäpli Allah gazabyna duçar boldy we oda (dowzaha) saldy.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Bir Aýal ölýänçä pi\u015figi nahara, suwa ýakman kapaza saklany sebäpli oda dowzaha) girdi, ne oña seretdi, nede ony göýberdi naharlanmak üçin»
\r\n Ylala\u015fylan hadys.
\r\nPygamberimiziñ (sallallahu aleýhi wesellem) köp ýerde haýwanlar bilen ýumsak bolmaklygy ündeý\u015fi diýseñ köp. \u015eundan soñra hemme ýaradylanlardan gowy, ýokary görülýän ynsanyñ yslamda derejesi nähilidir öýtýäñiz?!!<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\nYSLAMYÑ SÖWE\u015e NYZAMY WE ADALATY SÖÝÜP, ZULUMY ÝIGRENIJI<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Söwe\u015fmek musulmanlary uly isleg döredip \u015fondan ba\u015fga zat gözlerine görünmeýãn zat hem bolmaly. Bu musulmanlar dürli görnü\u015fdäki ylymda öñe gitmekleri aýdyñ mysal bolup biler. Beýle diýmek bilen söwe\u015f enjamlary, oña taýýarlanmagy we söwe\u015f tilsimleri öwrenip ösmekligi hem ýazgarmady. Sebäbi du\u015fmanyñ çozu\u015flaryna we zulumlaryna gerek ýerinde gar\u015fy durmaklyk we ýer ýüzünde bozgakçylyk ýaýratmagyñ öñüni almak üçin taýynlyk.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nOlara (du\u015fmanlara) gar\u015fy ýagdaýy\u0148yz ýetdiginden güýç we söwe\u015f atlaryny taýýarla\u0148! (Onu\u0148 bilen)    Allany\u0148 du\u015fmanlaryny‚ sizi\u0148 du\u015fmanlary\u0148yzy we olary\u0148 a\u0148yrsynda sizi\u0148 bilmeýän‚ di\u0148e Allany\u0148 bilýän ba\u015fga du\u015fmanlary\u0148yzy- da gorka salarsy\u0148yz.
\r\n[Enfäl 60]
\r\nGüýç ýaraglar bilen ýaraglanmak zulum etjekleri gorkuzmaklyk üçin. Beýtmeklik bilen adam öldürmeklikden lezzetlenmek aman halka du\u015fmançylyk etmek, adamlary agyrsyny görüp begenmeklik diýip dü\u015fünmeli däl.
\r\nYslam dini alan ýesirlerine deñeç bejergi bermeli, hallaryna ynanmak we suwa ýakmaklyk ýaly zatlar bilen tapawutlanýar. Sebäbi Yslamda söwe\u015f etmegiñ maksady öldürmek bolman, eýsem bolýan zulumyñ öñüni almak, köpçülige amanlygy we adalaty ýaýratmak üçin edilýär.
\r\n Yslam hiç bir ba\u015fga çykalga galmadyk ýagdaýynda diñe \u015ful bä\u015f zatlar üçin söwe\u015f etmeklige iterýär.
\r\n1. Özüñi we ähliñi we ýurdyñy goramaklyk üçin.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nSize (gar\u015fy) söwe\u015fenler bilen siz hem Alla    ýolunda söwe\u015fi\u0148! (Emma) hetden a\u015fma\u0148! Takyk, Alla hetden a\u015fanlary halamaz!    
\r\n (Bakara 190)
\r\n2. Zulum edilýänlerden zulumy aýyrmak üçin.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n(Eýsem) size näme boldy? Siz (näme üçin)    Alla ýolunda: «Eý, Perwerdigärimiz! Bizi halky zalym bolan    bu \u015fäherden çykar. Bize Öz tarapy\u0148dan hossar iber, Öz ýany\u0148dan bir medetkär ugrat!» diýip, ýalbarýan bir topar biçäre erkekleri, aýallary     we çagalary (goramak) üçin (du\u015fmanlara gar\u015fy) söwe\u015fmeýärsi\u0148iz?
\r\n (Sura Nisa 75)
\r\n3. Döwlet ara Ylala\u015fylan \u015fertnamany pozmak wadalarda durmazlyk.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nEger ylala\u015fykdan so\u0148    kasamlaryny     bozsalar‚ \u015feýle hem dini\u0148ize hüjüm etseler‚ onda bu (niýetlerinden) dänmeleri üçin kapyr kowumy\u0148 ba\u015ftutanlary bilen söwe\u015fi\u0148! Çünki olar kasamlaryna (we ähti-peýmanlaryna) wepaly däldirler. Ähti-peýmanlaryny we kasamlaryny bozup‚ pygamberi ýurdundan sürgün etmek üçin hereket eden    birkowum bilen söwe\u015fmekçi dälmisi\u0148iz? Aslynda, söwe\u015fi    ilki olary\u0148 özleri ba\u015fladylar! Siz olardan gorkýarsy\u0148yzmy? Eger mömin bolsa\u0148yz‚    Alladan gorkmagy\u0148yz has dogrusydyr.
\r\n(Toba 12\/ 13).
\r\n 4. Musulman jemgyýetini bölýän we gar\u015fy çykan zulum edýän topara gar\u015fy edep bermeklik üçin.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nEger möminlerden iki topar biri-birleri bilen söwe\u015fse, bes, siz olary\u0148 arasyny düzedi\u0148! Eger olary\u0148 biri beýlekisine hüjüm etse, ol hüjüm edenler bilen, tä Allany\u0148 emrine dönýänçäler, siz hem söwe\u015fi\u0148! Eger (Allany\u0148 emrine) dönseler, olary\u0148 arasyny adalat bilen     düzedi\u0148! Adalatly bolu\u0148! Takyk, Alla adalatly bolanlary söýýändir.
\r\n(Hujurat 9)
\r\n5. Dini goramak üçin, Dini peseltmek isleýänleriñ etmi\u015fine gar\u015fy, adamlara Allahyñ dinini ýetirilmeginiñ öñüne böwet bolýanlara gar\u015fy, iman edenlere azap berýänlere gar\u015fy we Yslamy kabul etjege gar\u015fy duryana gar\u015fy, sebäbi her kimiñ hakynda Yslamda bolan adalaty bilmek we öwrenmek \u015fondan soñ islese yslamy kabul etmek.
\r\n 
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Gedemlik edip‚ il gözüne görünjek     bolup‚ ynsanlary Alla ýolundan da\u015fla\u015fdyrmak niýeti bilen (Bedr söwe\u015fi güni) ýurtlaryndan (Mekgeden) çykan kapyrlar ýaly bolma\u0148!”
\r\n (Enfäl 47)
\r\nEmma ýeri giñeltmek, ba\u015fga halkyñ üstünden höküm sürmek ýada yzy erwet heläkçilige eltýän ar almak üçin ýarmak ýumurmak ýaly söwe\u015fleri Yslam gadagan etdi. Sebäbi Yslamda söwe\u015f Allahyñ sözi beýik bolmagy üçin edilýär, bir adamyñ haý-höwesi we dünýä bolan temasy üçin edilmeýär.<\/span><\/span>
\r\n <\/p>\r\n\r\n

YSLAMDA SÖWE\u015e ETMEGIÑ KADASY<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yslam zerur ýagdaýda söwe\u015fmeklige rugsat berenem bolsa, oña kada-kanun goýdy.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtýar:
\r\n«Allahyñ ýolunda, Allahyñ ady bilen söwe\u015fiñ, Allaha kapyr bolanlary bilen söwe\u015fi\u0148, ýöne öte geçmäñ, wadañyzy pozmañ, ölenleriñ gulak -burunlary kesmeklik ýaly i\u015fler etmäñ we çaga öldürmäñ diýdi»
\r\nMuslim rowaýat edýar.
\r\nPygamberimiziñ (sallallahu aleýhi wesellem) ilkinji halyfasy Ebu Bekr Es-syddyk (Allah ondan razy bolsyn)
\r\nSerkerde ba\u015fysyny söwe\u015fe iberjek bolanda \u015feýle diýdi:
\r\n«Duruñ menden size nesihat bolsun, \u015folary ýat tutuñ, hyýanat etmañ, öte geçmäñ, wadañyzy pozmañ, ölenleriñ gulak – burunlaryny kesmeklik ýaly i\u015flerden da\u015fda duruñ, çaga öldürmäñ, garryny we aýaly öldürmäñ, hurma agajyny ýakmañ we çapmañ, miwe agajyny bölmäñ, goýun, sygyr we düýe iýjegiñizden ba\u015fga soýmañ, käbir ilden çete çykyp ýa\u015faýanlara gabat gelersiñiz olary öz i\u015fleri bilen goýun olara degmäñ.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\nYSLAMDA YESIRLERIÑ HALY.
\r\nÝesirlere azap bermek, kemsitmek (kiçeltmek), gorkuzmak, agyzlaryna öýkünmek we ölýänça zyndanda nahar suwsyz saklamak bolmaýar (dogry däl) .
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\nÖzlerini\u0148 söýen (zatlaryndan), Allanyñ razylygyny gazanmak üçin garyp-gasara,     ýetim-ýesire tagam    bererdiler. Olar: «Biz size di\u0148e Allany\u0148 razylygy üçin iýdirýäris. Sizden munu\u0148 gar\u015fylygyny (öwezini) islemeý\u015fimiz    ýaly, minnetdarlyga hem gara\u015fmaýarys.    
\r\n (Ynsan 8-9)
\r\nTersine olara hödür-kerem etmek, duýguda\u015f bolmak we yum\u015fak bolmaklyk dogry.
\r\nMusab bin Umeýriñ dogany Ebu Azyz bin Umeýr aýdýar:
\r\n«Bedir söwe\u015finde ýesirleriñ arasynda bolupdym, \u015fonda Allahyñ Resuly (sallallahu aleýhi wesellem) ýesirler bilen gowy gatna\u015fmaklygy buýurdy, menem Ansarlaryñ elindäki bir topara dü\u015füpdim, haçanda olaryñ özleri hurmadan öýlänlik we ag\u015famlyk edinenlerinde bizede Pygamberimiziñ (sallallahu aleýhi wesellem) sözi üçin arpadan (\u015fol döwür iñ gowy) tagamdan iýdirdiler.
\r\n Et-Toborony Mugjam Al-Kebir (18410), El-haýsemij isnady Mugjemul -Zewaid kitabynda hasan (gowy) diýdi. El-elbäri gowsak gördi. Zaiful -jamyg (832).
\r\nAllahyñ Resuly (sallallahu aleýhi wesellem) dañylygylary çözmelidigi barada \u015feýle diýdi:
\r\n«Ýesiri dañysyny çözüñ, ajy naharlañ we syrkawa serediñ».
\r\n Sahyh Al- Buhary.
\r\nYSLAMDA ÝEÑILENLERIÑ HALY<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Paýynç söz aýtmazlyk, mal- mulklerini almazlyk, derejelerini peseltmezlik, kemsitmezlik, diýarlaryny ta\u015flap gaçar ýaly etmezlik we ar aljak bolmazlyk gaýtam tersine düzeltjek bolmak, ýag\u015fy zada buýrup, ýaman zatdan gaýtarmak we adalaty dikeltmek.
\r\n Alla tagala aýtdy:
\r\n Olar özlerine    häkimiýet berenimizde namaz okan, zekat    beren we ýag\u015fylygy ündäp, ýamanlygy gadagan eden adamlardyr. I\u015fleri\u0148 netijesi (so\u0148y) Alla degi\u015flidir.
\r\n (Haj 41).
\r\nÝenede olara öz dinlerini tutmaklyga hiç bir basy\u015f etmän, erkinlik bermek, Hram (hristiýanlaryñ ybadat edýän ýeri) ýykmazlyk we haçlaryny (krestlaryny) döwmezlik.
\r\nBul zatlara iñ gowy we aýdyñ delil bolup Omar ibn El-Hattab (Allah ondan razy bolsyn) Makdisi (iýerusalim, \u015fuwagtky Fylystyn)basyp alanda, onuñ halkyna \u015feýle diýdi «:Bismillähir rahmanyr rahym (Rahman we Rahym bolan Allahyñ ady bilen ba\u015flaýaryn) Muminleriñ emiri Omar ibn El-Hattabyñ ogly Abdullanyñ \u015fu raýatlaryñ beren amanlygy olaryñ öz janlaryna, mal -mülklerine, Hramlaryna (ybadat edýän ýerlerine) we haçlaryna amanlyk berdi (arkaýynlyk, döwülmezden ellerinden almazdan) ýenede dinlerini mejburlyk bilen ta\u015fladylmaz we olaryñ hiç birine zyýan berilmez.
\r\nTaryh boýunça basyp alanlarda \u015fular ýaly öz gar\u015fyda\u015fyna adamkärçilikli, adalatly we geçirimli bolan görüldimi?!
\r\nÝogsa öz islän kada-kanuny goýmaklygy hem ba\u015farardy, emma beýtmän adalatlyk bilen Allahyñ kanuny (dinini) hemmelere ýöretmage çaly\u015fdy.
\r\nÝenede olar öz dinleriniñ halal eden zatlaryny iýip -içmeklikde erkinlik, doñuzlary öldürilmeýär, araklary dökülmeýär we ba\u015fgada aragatna\u015fyklaryny gadagan edilmeýär, öýlenmek bolsun aýry\u015fmak bolsun we ýenede olara öz ynançlaryny ýerine ýetirmeklik rugsat beri<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n


\r\n YSLAM DÖWLETINDE MUSULMAN BOLMADYKLARYÑ ÝAGDAÝY:<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Musulman bolmadyk Muahydy (musulman bolmadyk, musulmanlaryñ ýerinde ýa\u015faýanlyga rugsat alan) zulum edilmeýär, haklary kemeldilmeýär we erbetlik bilen i\u015f saly\u015fylmaýar.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Alla tagala aýtdy:
\r\n“Alla size gar\u015fy din üçin söwe\u015fmeýän, sizi ýurtlary\u0148yzdan çykarmaýanlara ýag\u015fylyk etmegi\u0148izi we adalatly bolmagy\u0148yzy gadagan etmeýär. Takyk, Alla adyl bolanlary söýýändir”
\r\n (Mumtehyne 8)
\r\nWe pygamberlerine (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Kim Muahyda (musulman bolmadyk, musulmanlaryñ ýerinde ýa\u015faýanlyga rugsat alan) zulum etse, ýada kemsitse ýada ba\u015farjagyndan artyk zat ýüklese ýada beresi gelmedik zadyny alsa, kyýamat güni Men onuñ gar\u015fyda\u015fy bolaryn»
\r\n (Ebu Daud 445).
\r\nGaýtam tersine gowy görnü\u015fde olar bilen i\u015f saly\u015fmak, olara haýyr islemek, olara peýda berýãn zatlary islemek gerek .
\r\nEnes (Allah ondan razy bolsyn) rowaýat edýär:
\r\n«Ýahudy ýa\u015f ýigit Pygamberimize (sallallahu aleýhi wesellem) hyzmat edýärdi, olam syrkawlady, \u015fonda Allahyñ resuly sahabalara «Meni onuñ (ýigidiñ) öýüne alyp gidiñ, zyýarat edeliñ diýdi, pygambermizi (sallallahu aleýhi wesellem) alyp gitdiler. Yigidiñ kakasy ba\u015f ujunda otyrdy, pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) ol ýigide «Lä ilähe illallah (Allahdan ba\u015fga ybadata hakly hiç hili iläh yok)diý, \u015fonuñ sebäbi bilen kyýamatda saña \u015fepagat edeýin «diydi, Ol ýigit kakasyna tarap kellesini öwürdi, kakasy:» Ebulkasymyñ (pygamberiñ sallallahu aleýhi wesellem) diýýän zadyny pikirlen»diýdi, \u015fonda ol ýigit: «\u015eaýatlyk edýärin Allahdan ba\u015fga ybadata hakly hiç hili ilähiñ ýokdygyna we \u015eaýatlyk edýärin Muhammedem Allahyñ ilçisidigine» diýmek bilen yslamy kabul etdi. Allahyñ Resuly: «Buny otdan halas eden Allaha hamdlar bolsun» diýdi.
\r\n (Sohih ibn Habban)
\r\n    Ýenede Abdullah ibn Amyryñ ma\u015fgalasy üçin bir goýun soýuldy, haçanda öýüne geleninde: Ýehudy goñ\u015fymyza berdiñizmi (etden)!
\r\n    Ýehudy goñ\u015fymyza berdiñizmi (etden)!
\r\n    Allahyñ Resulynyñ (sallallahu aleýhi wesellem): «Jebrail (aleýhisselam) maña goñ\u015fy bilen gowy gatna\u015fmagy ündeýärdi, goñ\u015fa miras dü\u015fýänlerden edermika öýtdim» diýenini, e\u015fitdim.
\r\n     (At-tirmizi)
\r\n    <\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

YSLAM ESASY DOLY BOLAN ADYL SALAMATLYLYGYNY YKRAR EDÝÄR.
\r\n    
\r\n1.    Ynsan (adam) janyny beýgeltmeklige, sebäbi ol yslamda gymmat, eziz, ýeri we derejesi beýik. \u015eonuñ üçin yslamda kasas (gan hora berilýän jeza) goýuldy, bilip adam öldüreni ölüm jezasy bilen jezalandyrmak goýuldy. Ýalñy\u015flyk bilen öldüreniñ jesasy diýe(pul) tölemeli edildi. Olam belli bir mukdarda pul bolup öldüreniñ iñ golaý hossarlaryna berilýär. Bul diýe (pul) öldürileniñ bahasy bolman, onuñ hossarlaryna ýeten zyýanyñ öwezi höküminde berilýär we ol günäni keffaratam (ödemekligem, ýuwmaklygam) bir guly azat etmek, egerde ba\u015farmasa iki aý yzly -yzyna agyz beklemek, onam ba\u015farmasa altmy\u015f miskini (garyby) doýurmak bilen bitýär. \u015eul keffaratam ybadat bolup, ony etmek bilen Allahdan bilmän eden günäsini bagy\u015flamagyny umyt edip, oña (Allaha) golaýla\u015fylýar. Bul zatlar adamyñ janyny goramakdan ba\u015fga zat bolman galýar. Ýenede her biriniñ ýa\u015faý\u015fyna erbet çemele\u015filmezligi üçin, erbet zalym newisleri \u015feýdip gorkuzmak bilen adam öldürmeginiñ öñüni alynýar. Sebäbi kim birini öldürse, özüniñem öldüriljegini bilse ondan elini çeker. Eger Ganhoryñ jezasy ölüm bolmasa öz i\u015finden elini çekmez. \u015eundan soñra Yslamda goyulan her bir çägi (\u015fu dünýäde berilýän jezany) \u015fuña görä ölçede gör. Bul zatlar diñe ynsanyñ haklaryny goramakdan ba\u015fga zat üçin goýulmady.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, akyl eýeleri! Kasasy\u0148 (ýöredilmeginde)    sizi\u0148 üçin (asuda) ýa\u015faýy\u015f bardyr! Bu sizi\u0148 (kasasdan) gorkmagy\u0148yz (we beýle i\u015flere ba\u015f go\u015fmazlygy\u0148yz) üçindir”
\r\n (Bakara 179)
\r\nÝenede Yslam bilip (adam) öldüreni bul dünýäde jeza bermek bilen çäklenmän, oña ahyrýet Allahyñ gazaby we azabynyñ bardygyny aýtdy:
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Kim bilkastlaýyn bir    mömini öldürse, onu\u0148 jezasy içinde ebedi galjak (ýeri bolan) dowzahdyr. Alla o\u0148a    gazap edip, ony näletländir we onu\u0148 üçin    uly azap taýýarlandyr”
\r\n (Nisa 93)<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

2.    Yslam dini Ynsanlaryñ aýal -erkegi bir düýpden gaýdýanyny aýdýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, ynsanlar! Sizi ýeke-täk bir jandan    (Adam atadan) ýaradan, ondan hem aýalyny (How eneden) ýaradyp, ol ikisinden bolsa, ençeme erkekleri    we aýallary köpelden Perwerdigäri\u0148ize gar\u015fy çykmakdan saklany\u0148! Onu\u0148 (Allany\u0148 ady) bilen biri-biri\u0148izden bir soran wagty\u0148yz, Alla (hormat goýmazlykdan) we    öz ara\u0148yzdaky     garynda\u015flyk gatna\u015fyklaryny (saklamazlykdan) gorku\u0148! Takyk, Alla sizi\u0148    üstü\u0148izden gözegçilik edip durandyr”
\r\n (Nisa 1)
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Ynsanlar Adam atanyñ çagalary we Adam atada gumdan ýaradylan»
\r\n (Ahmed rowaýat eden)
\r\n\u015eul sebäbden Yslam Ynsanlara bir göz bilen garaýar we deñ erkinlik berýär.
\r\nBuña on dört asyr mundan ozal Omar ibn El-Hattabyñ (Allah ondan razy bolsyn) aýdan sözi aýdyñ delil bolup durýar:
\r\n«Haçan ynsanlary gul etdiñiz! Ejeleri olary erkin edip dogurypdyrlar».
\r\n (Siratomar libnil- jewzi-\/ibn Abdyl Hakam: Futuh Misr).<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

3.    Din esaslaryñ birligi. Adam atadan pygamberleriñ soñkysyna deñeç, asmandan inen dinleriñ hemmesi Allahdan, pygamberleriñ hemmesiniñ dinleri töwhid, Allahy ybadatda birlemek onuñ goýu\u015fy ýaly.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Bizi\u0148: «Dini dogry sakla\u0148 we    topar- topar bolup bölüni\u015fmä\u0148!» diýip, Nuha ündew eden zadymyzy, sa\u0148a wahyý eden zatlarymyzy, Ybraýyma, Musa we    Isa ündänlerimizi Alla size din (hökmünde) berdi. (Emma) olara (öwüt edip) çagyran zady\u0148 (Yslam dini)    Alla \u015färik go\u015fanlara agyr dü\u015fdi. Alla islänini (pygamber edip) saýlar we    özüne    tarap ýönelýäni dogry ýola gönükdirer”
\r\n (\u015eura 13)
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Takyk,    Biz, Nuha we    ondan    so\u0148ky pygamberlere wahyý edi\u015fimiz ýaly, sa\u0148a-da wahyý etdik. Ybraýyma, Ysmaýyla, Yshaka, Ýakuba we     neberesine, Isa, Eýýuba, Ýunusa, Harun we Süleýmana (hem) wahyý inderdik.    Dawuda hem     Zebury berdik. Sa\u0148a (kyssalaryny)    ö\u0148 aýdyp     beren ençeme ilçilerimizi, (\u015feýle hem) sa\u0148a (kyssalaryny) ö\u0148 aýdyp bermedik ençeme ilçilerimizi (iberdik).    Alla Musa bilen sözle\u015fip geple\u015fdi. Ilçiler    (gelip, dogry ýol ä\u015fgär edilenden) so\u0148, ynsanlarda Alla gar\u015fy (ö\u0148e sürüp biljek hiç bir) bahanalary bolmazlygy üçin, (Biz ol) ilçileri (rahmetimizi)     bu\u015flaýjylar we (gazabymyzy) duýduryjylar edip (iberdik). Alla Gudraty güýçlüdir‚ hikmet eýesidir”    
\r\n (Nisa 163-164-165)
\r\nMilletparaz we ýigrenç…………. Dawa edýän toparlaryñ soñuna çykmaklyk ýoly özüne ýol edinen. \u015eonuñ üçin pygamberlere we öñki asmandan indirilen kitaplara (üýtgedilmedik asyl kitaplarara) ynanmaklyk Allahyñ sözi üçin imany esasy rüküninden etdi.
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n(Eý, möminler!) Olara: «Biz Alla we bize inderilene, Ybraýyma,     Ysmaýyla, Yshaga, Ýakuba we onu\u0148 neberesine inderilene, Musa we Isa berlene, özlerini\u0148 Perwerdigäri tarapyndan(beýleki) pygamberlere     berlenlere iman getirdik. Biz olary\u0148 hiç haýsyny aýra. Biz O\u0148a (Alla) tabyn bolduk!» diýi\u0148”    
\r\n (Al-Bakara 136)
\r\nKuran Musa (aleýhisselam) Allah bilen gürle\u015fen we abraýly oña (Allaha) golaý diýen göz bilen seredýär.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Alla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, iman getirenler!    Siz Musa ezýet edenler ýaly    bolma\u0148! Alla ony olary\u0148 atýan \u015fyltaklaryndan päkledi. Ol Allany\u0148 nazarynda örän abraýly (pygamberdir). Musa (aleýhisselam) indirilen asyl Towrat (asly üýtgedilmedigi) dogry ýol we nur diýen göz bilen goraýar”
\r\n (Ahzab 69)
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Takyk, Biz içinde dogry ýol (görkezýän aýatlar) we    nur bolan Töwraty inderdik.    (Alla) boýun bolan pygamberler ýahudylara onu\u0148 (Töwrat) bilen höküm berýärdiler. Allany\u0148 kitabyny goramak (wezipesi) berlendigi üçin özlerini\u0148 Perwerdigärine (boýun bolan) rabbanylar (takwalar) we alymlar hem (onu\u0148 bilen höküm berýärdiler). Olary\u0148 (hemmesi)    onu\u0148 (Töwraty\u0148 hak kitapdygyna) \u015faýatdylar. (Eý, ýahudy alymlary!) Ynsanlardan gorkma\u0148, Menden gorku\u0148 we Meni\u0148 aýatlarymy sähelçe baha (bähbide)    satma\u0148! Kim Allany\u0148 inderen (hökümleri) bilen höküm bermese, ine,    olar hut kapyrlary\u0148 özleridir”
\r\n (Mäide 44)
\r\nMusanyñ ymmaty Israil ogullarny \u015fol döwürde hemmeden üstün gören.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Siz Meni\u0148 size    beren    nygmatlarymy we sizi (Musany\u0148 döwründe) bütin äleme üstün    eden (wagtlarymy)    ýatla\u0148!”
\r\n (Al-Bakara 122)
\r\nÝenede Kerim bolan Isa (aleyhissalam) Allah öz sözi (bol diýmek emri bilen) Merýemi (aleyhissalam)bir kelime (sözi) bilen bu\u015flan.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Peri\u015fdeler (o\u0148a): «Eý, Merýem! Alla sa\u0148a ady Merýem ogly Isa Mesih bolan, bu dünýäde-de, ahyretde-de mertebesi beýik, (Allany\u0148 i\u0148) ýakyn (bendelerinden) bolan Özünden bolan bir     keleme (söz) bilen bu\u015flaýar. Ol sallançakda-da,    kemala gelende-de, ynsanlar bilen geple\u015fer we salyhlardan bolar» diýdiler”
\r\n (Äli-Ymran 45-46)
\r\nYslam Ejesi Merýeme dogruçyl zenan diýen göz bilen seredýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Merýem ogly (Isa) Mesih di\u0148e bir pygamberdir. Ondan ö\u0148 (hem) ençeme pygamberler (gelip) geçendir. Onu\u0148 ejesi     hem (imanynda we sözünde) dogruçyl (aýaldyr). Olary\u0148 ikisi-de (beýleki ynsanlar ýaly) tagam    iýýärdiler. Olara (ynançlaryny\u0148 ýal\u0148y\u015fdygyny subut edýän) aýatlarymyzy (delillerimizi) nähili beýan edýändigimize seret, so\u0148 (bolsa) olary\u0148 (delillerimizden nähili) ýüz öwürýändiklerini hem gör”
\r\n (Mäide 75)
\r\nÝenede Kuran, Towrada (üýtgedilmezinden öñ) garaý\u015fy ýaly, Injilede (üýtgedilmezinden öñ) dogry ýol we nur diýen garaýy\u015fda.
\r\n Alla tagala aýtdy:
\r\n“Biz olary\u0148 (pygamberleri\u0148) yzyndan Merýem ogly Isany özünden ö\u0148ki Töwraty    tassyklaýjy edip iberdik. Biz o\u0148a (Isa)    özünden ö\u0148ki Töwraty tassyklaýjy, takwalara dogry ýol we öwüt-nesihat     edip içinde dogry ýol we nur    bolan Injili berdik”    
\r\n (Mäide 46)
\r\nYslam Isanyñ (aleýhisselam) yzyny eýeren muminlere mähirli we merhemetli ummat diýen göz bilen garaýar.
\r\nAla tagala aýtdy:
\r\n“So\u0148 bulary\u0148 yzyndan    birnäçe pygamberlerimizi iberdik. Merýem     ogly Isany hem olary\u0148 yzlaryndan iberdik. O\u0148a Injili     berdik we o\u0148a uýanlary\u0148 kalplarynda mähir we merhemet     (duýgularyny) ýerle\u015fdirdik. Toslan ruhbanlyklaryny bolsa,    olara Biz emir etmedik (öwretmedik). Emma    muny Allany\u0148 razylygyny gözlemek üçin olary\u0148    özleri oýlap tapdylar (niýetleri     Alla razylygy bolsa-da, dinde    ýok zady tosladylar). Özleri-de ony    doly berjaý hem etmediler. Biz (hem) olardan iman getirenlere sylaglaryny berdik. Olary\u0148 köpüsi dogry (ýoldan çykan) pasyklardyr.”
\r\n (Hadid 27)
\r\nHer bir musulmana hemme pygamberlere we resullara iman etmegi (wajyp bolýar) we hemme wahy edilen Kitaba ynanmagy wajyp bolýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Allany we Onu\u0148 ilçilerini inkär edenler (ynanç babatda) Alla bilen pygamberlerini\u0148 arasyny aýyrmak isläp:     «Biz käbirine iman getirýäris, käbirini inkär edýäris» diýenlerdir    we bulary\u0148 (iman bilen küpüri\u0148) arasynda bir ýol tutmak isleýänlerdir. Ine, olar hakyky kapyrlary\u0148    hut     özleridir. Biz kapyrlara ryswa ediji azap taýýarlap goýandyrys!”
\r\n (Nisa 150-151).
\r\nÝenede öñki pygamberlere inen (üýtgedilmedik) dinleri eýerenleri hem sylamaklyk, hormatlamak hokman bolup durýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, Perwerdigärimiz! Bizi\u0148 we bizden ö\u0148ki iman bilen öten doganlarymyzyñ günälerini bagy\u015fla!”
\r\n (Ha\u015fr 10)
\r\nPygamberleriñ soñkysy bolan Resulyñ (Muhammediñ) iberilmegi bilen asmandan wahy kesilen.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Muhammet sizi\u0148 ara\u0148yzdaky     erkekleri\u0148 hiç    haýsyny\u0148 atasy däldir. Ol Allany\u0148 ilçisidir we i\u0148 so\u0148ky pygamberdir. Alla ähli zady bilýändir”
\r\n (Ahzab 40)
\r\nPygamberiñ (sallallahu aleýhi wesellem) inen Din öñde, özünden öñki dinleriñ hökümimni ýatyrmak bilen diñe özüne amal etmegi talap etdi. Özünden öñkileriñ hökümini ýatyrdy diýildigi ol dinleri ýalan gördi diýip dü\u015fünilmän eýsem olara amal etmezlik bilen olaryñ (üýtgedilmezinden öñ) dogry bolandygyna iman etmek.
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n“Kim yslamdan    ba\u015fga    din gözlese, (bilip goýsun), ondan (ba\u015fga din) hiç haçan kabul edilmez we ol ahyretde hem zyýana galanlardan bolar.”
\r\n (Äli-Ymran 85)
\r\nYslam dini ba\u015fga dinlere eýerýänlerden, musulmanlaryñ hemme Pygamberlere we asmandan indirilen Kitaplara iman getiri\u015fleri yalak iman etmeklerini talap edýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eger olar hem sizi\u0148 O\u0148a (Alla) iman getiri\u015fi\u0148iz ýaly iman getirseler, onda dogry ýoly taparlar. Eger ýüz öwürseler, takyk, onda olar dü\u015füni\u015fmezlige duçar bolarlar. Olara gar\u015fy sa\u0148a Alla ýeter. Ol (ähli zady) e\u015fidýändir, bilýändir”
\r\n(Al-Bakara 137)
\r\n Ýenede Yslam dini bölün\u015fik ýagdaýynda her bir kejirden päklenýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Dinlerini (ýoýup), dürli toparlara (akymlara) bölünenler bilen seni\u0148 hiç hili zady\u0148 (baglany\u015fygy\u0148) ýokdur. Olara     (jeza bermek i\u015fi Alla (galandyr). So\u0148 Ol (Alla) olary\u0148 eden i\u015flerini özlerine doly     habar berer. Kim (Allany\u0148 ýanyna) haýyr i\u015f     bilen gelse‚ o\u0148a (eden i\u015fini\u0148) on essesi bardyr. Kim erbetlik bilen gelse‚ di\u0148e     eden erbetligine barabar jeza görer. Olara (hiç hili) nähaklyk edilmez. (Eý, Muhammet!)    Aýt: «Takyk, meni\u0148 Perwerdigärim meni dogry ýola, hanyf bolan (haka ýönelen) Ybraýymy\u0148 milletine (dinine)    ýetirdi. Ol (Ybraýym) Alla \u015färik go\u015fanlardan (hiç haçan) bolmandy”.    
\r\n (Engam 159-161)
\r\nÝenede Yslam dini ba\u015fga dinlere eýerenlere oturyp dü\u015fün\u015fmeklige, öz aralarynda dogry bolan bir sözüñ da\u015fynda birle\u015fmekleriñ we Ynsanýete Allahyñ buýran iñ gowy bolan ahlagyna çagyrýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“(Eý, Muhammet!) Aýt: «Eý, ähli- kitap! Geli\u0148, bizi\u0148 sizi\u0148 bilen ara\u0148yzda de\u0148 (manyda) bolan (\u015fu) sözi (kabul edeli\u0148): «Alladan ba\u015fgasyna ybadat etmäli\u0148. O\u0148a hiçzady \u015färik go\u015fmaly\u0148, Alladan ba\u015fga (käbir ynsanlary\u0148 toslan zatlaryny kabul edip), biri-birlerimizi perwerdigärler     edinmäli\u0148 (hudaýla\u015fdyrmaly\u0148)». Eger (olar    ýene-de) ýüz    öwürseler: «(Eý, kapyrlar!)    Bizi\u0148 musulmandygymyza \u015faýat bolu\u0148!» diýi\u0148.”
\r\n (Äli-Ymran 64)
\r\nÝenede Yslam öz gar\u015fyda\u015flarynyñ duýgularyna hormat goýmak, Din baradaky ynançlaryna söwüp dil ýetirilmezligi buýurýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Siz olary\u0148 Alladan ba\u015fga ybadat edýän hudaýlaryna sögmä\u0148 (dil ýetirmä\u0148)! Ýogsa olar    hem nadanlyk edip‚ hetden a\u015fyp,    Alla sögerler (dil ýetirerler). Biz \u015feýdip, her     ymmata öz eden i\u015flerini ýag\u015fy görkezdik. So\u0148 olary\u0148    gaýdyp    barjak    ýerleri özlerini\u0148 Perwerdigärine bolar. Ol hem olary\u0148 eden i\u015flerini özlerine (doly) habar berer.”
\r\n (Engam108)
\r\nÝenede Yslam özüni eýerýänler (musulmanlara) gar\u015fyda\u015flary bilen gowy halda çekele\u015fmegi we delille\u015fmegi talap edýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“(Eý, möminler!) Siz özlerine mukaddes kitap berlenleri\u0148 arasyndan zalymlardan galanlary bilen di\u0148e gözel usulda çekele\u015fi\u0148, pikir al\u015fy\u0148! \u015eeýle hem     olara: «Biz özümize inderilen (Kurana),     size inderilen (Töwrata we Injile) hem iman getirdik. Bizi\u0148    Ilähimiz bilen sizi\u0148 Ilähiñiz birdir we biz di\u0148e \u015eo\u0148a boýun egýändiris» diýip aýdy\u0148.”    
\r\n (Ankebut 46)
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n“(Eý, Muhammet! Sen olary) Perwerdigäri\u0148 ýoluna hikmet bilen, gözel pent (nesihat) bilen çagyr. Olar bilen i\u0148 gözel tärde çeki\u015fme alyp bar! Takyk, seni\u0148 Perwerdigäri\u0148 (Özüni\u0148) ýolundan aza\u015fanki\u015fini-de örän gowy bilýändir, dogry ýolda bolan ki\u015fini-de örän    gowy bilýändir”
\r\n (Nahl 125)
\r\nYnsanlary mejburlyk bilen Yslama salmak, öñki belläp geçi\u015fimiz ýaly Yslamyñ ýol ýörelgesinde däl.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Dinde (hiç bir)    mejburlyk ýokdur. Dogrulyk    egrilikden (aýdy\u0148) tapawulandyrylandyr.”
\r\n (Al-Bakara 256)
\r\nSebäbi Yslamy ýol ýörelgesi, musulman dällere, güýç ulanman, mejbur etman Yslamy hödürlemek. Bul ýaly bomagynyñ sebäbem Yslam dine görkeziji, dogryny salgy beriji, emma dogry zada (Yslama) salýan Ýeke täk Allahdyr.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“(Eý, Muhammet!) Aýt: «(Bu Kuran) Perwerdigäri\u0148izden (gelen) hakykatdyr. Islän ki\u015fi iman getirsin, islän    ki\u015fi inkär etsin! Takyk, Biz zalymlar    üçin (da\u015f- töweregi)    diwarlar bilen gur\u015falan ody (dowzahy) taýýarladyk.    Eger olar (dowzahda suw içmek üçin) haýy\u015f etseler, olara ýüzlerini erän    magdan ýaly gowrup barýan suw bilen (ýardam) berler.    Gör, (ol) nähili     erbet içgidirwe (ol) nähili    erbet söýeniljek ýerdir.”
\r\n (Al-Kahf 29)
\r\nYslam her bir zatda, adalatly hatda öz gar\u015fyda\u015fy bilenem.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“…..we ma\u0148a    sizi\u0148 ara\u0148yzda adalaty ýola    goýmak emir     edildi. Bizi\u0148 Perwerdigärimiz bolan     Alla sizi\u0148 hem Perwerdigäri\u0148izdir. Bizi\u0148 amallarymyz özümiz üçin, sizi\u0148 amallary\u0148yz    hem özü\u0148iz üçindir. Bizi\u0148     aramyzda (hakykat ä\u015fgär bolandan    so\u0148) jedelle\u015filip (anygyna ýetiljek) hiç-hili     mesele ýokdur. Alla hemmämizi bir ýere jemlär.    (Hemmeler) O\u0148a dolanyp bararlar”.
\r\n (\u015eura 15)
\r\n4.    Yslam jemgyýete haýyr, peýda berýän gowy, ýag\u015fy i\u015fleri etmekligi, biri -birleri bilen ýardamçy bolmaga iterýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Siz    ýag\u015fylykda we     takwaçykykda biri- biri\u0148iz bilen arkala\u015fy\u0148! Günä i\u015flerde we du\u015fmançylykda biri-biri\u0148ize ýardam bermä\u0148! Alladan gorku\u0148! Takyk, Allany\u0148 azaby örän ýowuzdyr.”    
\r\n (Mäide 2)
\r\nEnes ibn Mälik (Allah ondan razy bolsyn) Resulallahyñ (sallallahu aleÿhi wesellem) aýdanyny rowaýat edýär:
\r\n«Allaha iñ söýgüli gul, öz ähline peýdasynyñ köp bolany »
\r\n Sahyh -jamyg 172\/ Ebu ýagla 3315\/Et-tabary 100333.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u015eul zady ýerine ýetirmek üçin köp zatlary orta oklady. Biri-birleri bilen tany\u015fmaklyga we töwhidiñ üstünde (üýtgedilmedik) kitaplary we pygamberleri kabul etmeklige iterdi.
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n “Eý, ynsanlar!    Biz sizi    bir erkekden we bir aýaldan ýaratdyk. Biri-birleri\u0148izi tanamagy\u0148yz üçin sizi milletlere we tire- taýpalara böldük. Sizi\u0148 Allany\u0148 ýanynda i\u0148 hormatly\u0148yz has takwa bolany\u0148yzdyr”.
\r\n (Hujurat 13)
\r\n Yslam Hemmelere ýag\u015fylygy söýmäge iterdi:
\r\nResulullahyñ (sallallahu aleÿhi wesellem) aýdanyny Ebu Hureýra (Allah ondan razy bolsyn) habar berýär:
\r\n«Kim menden \u015ful sözleri alyp, oña amal eder ýada oña amal etjege öwreder?»
\r\nEbu Hureýra: «Men Eý Allahyñ Resuly « diýdim.
\r\nElimden tutup bä\u015f zady sanady:
\r\n«Haram zatlardan gork, adamlaryñ iñ ybadathony bolarsyñ, Allahyñ saña (ryzk edip) beren zadyna razy bol, adamlaryñ iñ baýy bolarsyñ, goñ\u015fyñ bilen gowy gatna\u015fykda bol, mumin (derejede) bolarsyñ, özüne söýen (halan) zadyñy adamlarada söý, musulman bolarsyñ, gülkiñi (köp gülme), köp gülmeklik ýüregi öldürer»
\r\n Tirmizi rowaýat eden.
\r\nYslam Hemmelere ýag\u015fy nesihat etmeklige iterýär.
\r\nAllahyñ Resuly (sallallahualeýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Din nesihatdyr» kime nesihat? Eý Allahyñ Resuly! Aýtdy: Allaha (çagyrmak) kitabyny (öwretmek), Resulyna (çagyrmak), musulmanlaryñ ba\u015ftutanyna (çagyrmak, olara doga etmeklige, din beklige boýun bolmaga, gowyzatlarda oña kömekçi bolmaga) we musulmanlaryñ hemmesine nesihat etmek (dinleri öwretmek, Allaha çagyrmak, gowa çagyryp ýamandan gaýtarmak”
\r\n Muslim rowaýat edýar.
\r\nJemgyýetiñ Asudalykda bolmagy, zulumyñ we bozgaklygyñ ýaýramazlygy, hukuklaryñ iýilmezligi we tokaý kanuny (haýwan kanuny) ýöremezligi üçin ýag\u015fylyga buýurmaklygy we ýamanlykdan alyp galmagy hemme ýoly we usuly bilen ba\u015faryldygyndan gaýrat etmegi hem ündeýär. Ýag\u015fylyga buýurmak we ýamanlykdan gaýtarmak bilen ylymsyza öwredilýär, gapyly oýarylýar, erbedi düzedilýär we düzüwe (gowa) kömek edilýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“(Eý, musulmanlar!) Sizi\u0148 (ara\u0148yzdan) haýra    çagyrýan, ýag\u015fylygy emir (wagyz-nesihat) edýän,     erbetliklerden gaýtarýan bir (alymlar) topary bolsun! Ine, olar halas bolanlary\u0148 hut özleridir”.
\r\n (Äli-Ymran 104)
\r\nYslam Ylym talap etmäge we öwrenmäge iterýär.
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:     
\r\n“Aýt: «Eýsem bilýänler bilen bilmeýänler de\u0148 bolup bilermi”.
\r\n (Zümer 9)
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtýar:
\r\n«Ylym talap etmek her bir musulmana parz»
\r\n (sahyh -jamyg 3913, sahyhul- targyb wer-terhib 72)
\r\nSebäbi her bir ki\u015fi öz hukuklaryny we ba\u015fgalaryñ üstündäki haklaryny bilmek üçin.
\r\n(Ýenede Yslam iterýär) köpçüligi goramaga, ony gowy ýola ugrukdyrmaga haýsy zat bolsada oña zyýan ýetirjek bolsa häzirlendirmäge, sebäbi barlykda zat bir görnü\u015fdäki adama degi\u015fli bolmaýar. Yslam islendik yerdäki jemgyýete zyýan berjek zady gadagan edýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“(Allany\u0148 dini bilen) ýer ýüzi abat edilenso\u0148,    (dinsizlik ýoluna girip) ýer ýüzünde bozgaklyk etmä\u0148! Hem gorky‚ hem- de umyt bilen O\u0148a ýalbary\u0148! Takyk, Allany\u0148 rahmeti ýag\u015fy ki\u015filere (has) ýakyndyr”.
\r\n (Agraf 56)
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Ynsanlary\u0148 arasynda käbirini\u0148 dünýä ýa\u015faý\u015fy baradaky sözleri sa\u0148a ho\u015f     gelip biler. Hatda (käbirleri) kalbyndaky (aýdýan) zadyny\u0148 (çynydygyna) Allany hem \u015faýat    tutunar. (Hakykatda bolsa), ol (musulmanlara) i\u0148 ganym    du\u015fmandyr. Ol (ikiýüzli seni\u0148 ýany\u0148dan) gidip (bir    i\u015fi\u0148 ba\u015fyna barsa) ýer ýüzünde pitne- pisat çykarmak, ekinleri zaýalap, nesli     bozmak üçin tagalla eder. Alla pitne- pisady halaýan däldir”
\r\n (Al-Bakara 204-205)
\r\n Yslam Ýer ýüzündäki her bir zat ulanmaklyga we peýdalanmaklyga çagyry\u015f edýär.
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n“Ýeri size (ýa\u015faýy\u015f üçin) boýun egdiren Oldur. Bes, siz onu\u0148 (ýeri\u0148) gerdenlerinde (üstünde) gezi\u0148 we Onu\u0148 (Allany\u0148) rysgalyndan iýi\u0148! (Ahyrynda) dolanyp bary\u015f O\u0148adyr”.    
\r\n (Mülk 15)
\r\nYslam akyly gidirýän (arak, piwo) we ne\u015fe (trek, geroin) ýaly zatlara gar\u015fy bolmaga çagyrýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, iman getirenler! Takyk, arak (\u015ferap) humar, dikiligi da\u015flar (butlar) we pal (atylýan) oklar \u015feýtany\u0148 pis-hapa i\u015fleridir. Bes, siz halas bolmagy\u0148yz üçin ondan da\u015f durum”.
\r\n (Mäide 90)
\r\nYslam namysy we mal mülki goramaga çaly\u015fýar.
\r\nAlla tagala namys barada \u015feýle diýýär:
\r\n“Zyna golaýla\u015fma\u0148, çünki ol a\u0148ryba\u015f bihaýalykdyr, bozuklykdyr, örän ýaman ýoldur”.
\r\n (Isra 32)
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n“Namysly aýallara (zyna günäsi bilen) töhmet atyp, so\u0148 hem dört \u015faýat getirmediklere segsen gamçy uru\u0148 we olary\u0148 \u015faýatlyklaryny hiç    haçan kabul etmä\u0148!    Olar pasyk ki\u015filerdir”.
\r\n (Nur 4)
\r\nKim jemgyýetde bozuklygyñ ýaýramagyny islese, ony ýaýratsa, \u015foña eltýän ýoly ýeñilletse we \u015foña kömek etse oña gaty agyryly azabyñ bardygyny aýdýar.
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n“Iman getirenleri\u0148 arasynda erbet sözleri (habarlary) ýaýratmagy     halaýanlar üçin dünýäde we ahyretde jebir-jepaly azap    bardyr. Alla bilýär, siz bolsa bilmeýärsi\u0148iz”.    
\r\n (Nur 19)
\r\nMal-mülk barada Allah tagala \u015feýle diýýär:
\r\n“Siz \u043ez    ara\u0148yzda (biri-biri\u0148izi\u0148) emlägi\u0148izi    nähak    (ýol bilen) iýmä\u0148!”
\r\n (Al-Bakara 188)
\r\nAlla Alla tagala aýtdy:
\r\n“Ölçäni\u0148izde (kemeltmän) doly ölçä\u0148! Dogry çekýän terezi bilen çeki\u0148! Ine, bu has haýyrlydyr we i\u0148 gözel çözgütdir”.
\r\n (Isra 35)    
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, iman getirenler! Alladan gorku\u0148! Eger mömin    bolsa\u0148yz, siz bar bolan göterimi\u0148izden el çeki\u0148! Eger muny etmese\u0148iz,    onda Alla we Onu\u0148 pygamberine    (gar\u015fy)    söwe\u015fe (girýändigi\u0148izi) bilip goýu\u0148! Eger (göterimden) toba edip, (bu päli\u0148izden gaýtsa\u0148yz), onda emlägi\u0148izden maýa goýumy\u0148yz (goýan mukdary\u0148yz) sizi\u0148kidir.    Siz (göterim alyp) zulum etmä\u0148, size hem (goýan pulu\u0148yzy alandygy\u0148yz üçin) zulum edilen    däldir”.    
\r\n (Al-Bakara 278\/279)
\r\nYslam Köpçülige peýda berjek zatlary dikeltmek we \u015fonuñ peýdasy jemgyýet dolanar ýaly ýetimleri gol astyna alyp seretmeklige iterýär.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Ýetimi\u0148 mal-mülkine,    tä ol kämillik ýa\u015fyna    ýetýänçä di\u0148e i\u0148 gowy tärde golaýla\u015fy\u0148!”
\r\n (Isra 34)
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtýar:
\r\n«Men we ýetime hossar çykan, \u015fular ýaly»diýip süýem barmagyn bilen orta barmagyny görkezdi (ikinji we üçûnji barmagyny).
\r\n Buhary rowaýat eden.
\r\nYslam Açlyk bolmazlyk üçin dogry bolan hem ýollary ulanmaga çagyrýa.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Emma    ol kyn    depäni    a\u015fyp bilmedi. Sen ol    (a\u015fmasy) kyn depäni\u0148 nämedigini    (kyýamat azabyndan halas etjek zady) bilýärsi\u0148mi? Ol bir guly azatlyga çykarmakdyr. Ýa-da gytlyk zamanynda mätäje     tagam iýdirmekdir”.    
\r\n (Beled 11-12-13-14)
\r\nYslam Gullary azat etmeklige çagyrýar.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Kim musulman guly azat etse (bo\u015fatsa) \u015fol guluñ her bir agzasyna (organina) derek onuñ (azat edeniñ) hem \u015fonça agzasyny (organyny) otdan bo\u015fadar, tä guly bo\u015fadyp begendiri\u015fi ýaly ony hem otdan bo\u015fadyp begendirer”.
\r\n Sahyh Muslim.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

YSLAM AHLAGY SALAMATA (PARAHAT\u04aaYLYGA) \u04aaAGYRÝAR<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 Yslam ahlagy adam üçin näme zat bilen bagta ýetip bolýan bolsa \u015fony etmekligi buýrýar we näme zat jemgyýetde ýigrençlige, du\u015fmançylyga eltýän bolsa gadagan edýär. Bul zatlary parahatçylyk, asudalyk bolmagy üçin \u015fol zatlara eltýän i\u015fleri ýerine ýetirýär. Yslamyñ gözel ahlagy diýseñ kan.
\r\n Yslam ynsana ezýet berýän zada ýada erbet ahlagyna haram diýdi we Allahyñ ondan razy bolmajagyny aýtdy. Kim \u015fular ýaly ahlaklar bilen sypatlansa, \u015fu dünýäde adamlaryñ ýigrenjine we ahyretde Allahyñ azabyna duçar bolar. \u015eonuñ üçin Robbumyz (Perwerdigärimiz) haksyz du\u015fmançylygy we zulumy söz bilen bolsun ýada amal bilen bolsun haram etdi.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Sen aýt: «Perwerdigärim hem ä\u015fgär, hem    gizlin ýagdaýdaky ähli bozuklygy haram edendir”.
\r\n (Agraf 33)
\r\nKuddus hadysda Alla tagala \u015feýle diýýär:
\r\n “Eý gullarym! Zulum etmegi özüme haram etdim we siziñ arañyzdada haram etdim, bir-birñize zulum etmäñ”.
\r\n Muslim rowaýat edýar.
\r\nZulum edýäni we zulum edýäne deñ derejede kömek bermäge emir etdi.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy:
\r\n«Zulum edýän bilen zulum edilýän doganyña kömek ber!» biri aýtdy: «Eý, Allahyñ Resuly zulum edilýäne kömek ederin, ýöne nädip zulum edýäne kömek edeýin? Pygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) aýtdy: « Zulumyny gadagan et ine \u015ful kömek etmeklik»
\r\n Buhary
\r\n Yslam sözde we amalda özüñ bilen we ba\u015fgalar bilen adalatly bolmagy buýurdy.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Takyk, Alla adalaty, ýag\u015fylyk    etmegi we garynda\u015flara (ýardam) bermegi emir    edýär. Bihaýalygy, erbet i\u015fleri we azgynçylygy gadagan edýär hem-de pent alarsy\u0148yz (diýip) ündew edýär”.
\r\n (Nahl 90)
\r\nArkaýyn ýagdaýda bolsun ýada kynçylykda bolsun, musulman ki\u015fi bilen bolsun musulman däl ki\u015fi bilen bolsun tapawudy ýok, Yslam adalatly bolmagy talap etdi.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Eý, iman getirenler! Allany\u0148 (haky) üçin dogry ýoly tutup, adyllyk bilen \u015faýatlar    bolu\u0148!    Bir kowuma bolan kinä\u0148iz sizi adalatsyzlyga itermesin”.
\r\n (Mäide 8)
\r\nÝenede ýürekleri ýum\u015fartmak we ondan göripçiligi aýyrmak üçin erbetligi (ýamanlygy), ýag\u015fylyk bilen gaýtarmaga buýurdy.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n “Sen i\u0148 ýag\u015fy ýol bilen (ýamanlygy\u0148) ö\u0148üni al! Öz ara\u0148yzda du\u015fmançylygy\u0148yz    bolan bir ki\u015fi, (ýamana ýag\u015fylyk bilen jogap berendigi\u0148 üçin) belki, seni\u0148 bilen ýakyn dost bolar”.    
\r\n (Fussylet 34)
\r\nNETIJE:<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Men bilýärin, \u015ful kitabymda doly derejede Yslamyñ Terorizime gar\u015fylygyny beýan etmedim, ýöne welin käbir y\u015faratlar bilen gysgaça Yslamyñ gar\u015fyda\u015flary bilen alyp barýan ýagdaýyny açykladym. Ýenede Yslamyñ jemgyýetiñ peýdasyna uly meýil edýänini gysga görnü\u015fde açykladym. Yslamyñ iñ berk taraplarynyñ biri hem Alla üçin söýmek we Alla üçin ýyigrenmek bolupdur. Söýgi Dünýä bähbidi, haý höwes we \u015föhwetler esasynda bolman Allah üçin bolýar. Bir adamy ýyigrenilende öz \u015fahsy üçin ýigrenilmän, Allahyñ emirlerine ýeñil-serpaý garaýany üçin ýada haram i\u015fleri edýänligi üçin bolup durýar.
\r\n Alla tagala aýtdy:
\r\n“Sen geçirimliligi\u0148 ýoluna eýer‚ ýag\u015fylygy ündäp‚ nadanlardan ýüz öwür!”
\r\n (Agraf 199).
\r\nYslamyñ nähili owadan, gözel dindygyna seret!
\r\nAdamlary ýaradylana gul bolmakdan, Allaha gul bolmaga kufuryñ we \u015firkiñ garañkylygyndan Yslamyñ nuruna (ýagtylygyna) çykarýar.
\r\nAlla tagala aýtdy:
\r\n“Alla iman getirenleri\u0148 dostudyr. Olary tümlüklerden (ýagty) nura     çykarar. Kapyrlary\u0148    dostlary bolsa tagutdyr     (\u015feýtandyr). Olary (ýagty)     nurdan tümlüklere çykarar. Ine, olar dowzahylardyr. Olar ol ýerde ebedi     galarlar.”
\r\n (Al-Bakara 257)
\r\n(Yslam öz) Eýerijilerini hemmeler bilen gowy gatna\u015fykda bolup, jemgyýete adalaty ýöretmelidiklerini öwretmek bilen terbiýeleýär, ýenede hak-hukuklar goralmalydygy we adamlaryñ mertebesi depelenmezligini, bagy\u015flap bilmekligi, söýgi we ysny\u015fyk artmagy üçin, Allahyñ haram eden zatlaryny pes görmezligi, adam newsi bolsun, ar namysy ýada mal-mülki bolsun el we dil uzatmazlygy, kiçini sylap, ula hormat goýmany baýyñ garybyñ elinden tutmalydygyny we her bir ki\u015fi ba\u015fgasy bilen duýguda\u015f, rähmetli, mähirli mylaýymly bolmagyny öwretmek bilen terbiýeleýär.
\r\nPygamberimiz (sallallahu aleýhi wesellem) habar berýär.
\r\n«Muminleriñ biri -birleri bilen gowy görü\u015fmekleri, rähmetli bolu\u015fmaklary we duýguda\u015f bolu\u015fmaklary bir jesediñ mysaly ýalydyr. Egerde jesetde bir agzasynda (böleginde) agyry bolsa jesediñ beýleki ýerleriñ ynjalyk bolu\u015fy ýaly».
\r\n (Muslim rowaýat edýar).
\r\nUmyt edýärin \u015fu kitap hak gözleýänlere, dogryny görkeziji bolmagyny. Jenneti üznüksiz lezzet nygmaty utmaklygy isleýänlere, we özlerini otdan goramagy gaýrat edýänlere.
\r\nSebäbi ýagdaý diýseñ gorkuly, iñ soñunda barymyza ölüm gara\u015fýanyny hemmämiz bilýäris, ýöne ölüm bilen hemme zat gutarýan bolsa edil bular ýaly gorkulam bolmazdy, ölümden soñky boljak zat hasda gorkuly. Biz musulmanlar ölümden soñky direli\u015fe, hasaba we otda ýada jennetdäki gutarnykly ýa\u015faýy\u015fa iman getirýäris. Kim Yslamy kabul etse we ýag\u015fy i\u015fler etse Allahyñ rähmet etmegi bilen Jennete girjegini we kim adamyñ hukugyna degse, ondan kyýamat güni ondan hakyny aljagyny, Allahyñ huklarynda kem gaýtsa, Allah islese azap berjegine ýogsamam rähmet etjegine bilýäris. Ýöne welin kim Yslamdan ýüz öwürse \u015firkiñ yada küfüriñ içinde öläýse, onuñ müdümilik otda galjagynyda ynanýarys.
\r\n\u015eonuñ üçin her bir akylly ki\u015fi özüne dogry ýol saýlamaly we dogry bolan dini gözlemeli!
\r\n Jennete eltýän dogry we ýalñi\u015f iki ýoldan birini saýlamaly, üçünji hem ýok: Dogry (Yslam) we ýalñy\u015f ýol.
\r\nÄlemlere rähmet üçin iberilen Muhammet Pygamberimize (sallallahu aleýhi wesellem) ma\u015fgalasyna, ýolda\u015flaryna we kyýamat günine deñeç onuñ ýoluny eýerenlere salawat we salam bolsun.<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

WWW.ISLAMLAND.COM<\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>","word":"\/uploads\/books\/islam-is-peace_turkmani.docx","pdf":"\/uploads\/books\/islam-is-peace_turkmani.pdf","keywords":null,"read_counter":36727,"status":1,"is_volume":0,"created_at":"2016-10-08T20:10:52.000000Z","updated_at":"2026-10-02T11:49:52.000000Z","language_id":81,"publisher_id":8,"category_id":1,"volume_id":null,"parent_id":14,"promote":1,"volume_count":null,"volume_title":null,"order":1,"audios":[],"fatawas":[],"videos":[],"articles":[],"publisher":{"id":8,"name":"www.islamland.com","slug":"www_islamland_com","image":"\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","role":"Publisher","about":"","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","get_name":"www.islamland.com"},"translators":[{"id":4,"name":"EUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC) \u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632 \u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a \u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629","slug":"european_islamic_research_center_eirc_\u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632_\u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a_\u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a_\u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629","image":"\/uploads\/users\/non-profile.jpg","role":"Translator","about":"","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-02T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-02T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"pivot":{"book_id":18505,"author_id":4},"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/users\/non-profile.jpg","get_name":"EUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC) \u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632 \u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a \u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629"}],"revisers":[],"authors":[{"id":2,"name":"Dr. Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Karim Ash-Sheha","slug":"ash_sheha","image":"\/uploads\/users\/non-profile.jpg","role":"Author","about":null,"promote":1,"status":1,"created_at":"2013-12-02T09:00:00.000000Z","updated_at":"2022-11-10T08:42:34.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"pivot":{"book_id":18505,"author_id":2},"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/users\/non-profile.jpg","get_name":"Dr. Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Karim Ash-Sheha"}],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/books\/Islam is the Religion of Peace.jpg","pdf_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/books\/islam-is-peace_turkmani.pdf","word_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/books\/islam-is-peace_turkmani.docx","author_id":"","author_name":"Dr. Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Karim Ash-Sheha","book_title":"YSLAM PARAHAT DINI","category_slug":"Introducing-islam","category_name":"Introducing Islam"},"translations":[],"volumes":null,"book_audios":[],"book_fatawas":[],"book_videos":[],"book_articles":[],"url":"http:\/\/islamland.com\/com\/api\/books\/yslam-parahat-dini-1475926776","publisher":{"id":8,"name":"www.islamland.com","slug":"www_islamland_com","image":"\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","role":"Publisher","about":"","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"i18ns":[],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","get_name":"www.islamland.com"},"translators":[{"id":4,"name":"EUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC) \u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632 \u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a \u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629","slug":"european_islamic_research_center_eirc_\u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632_\u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a_\u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a_\u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629","image":"\/uploads\/users\/non-profile.jpg","role":"Translator","about":"","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-02T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-02T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"pivot":{"book_id":18505,"author_id":4},"i18ns":[],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/users\/non-profile.jpg","get_name":"EUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC) \u0627\u0644\u0645\u0631\u0643\u0632 \u0627\u0644\u0623\u0648\u0631\u0648\u0628\u064a \u0644\u0644\u062f\u0631\u0627\u0633\u0627\u062a \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645\u064a\u0629"}],"revisers":[],"authors":[{"id":2,"name":"Dr. Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Karim Ash-Sheha","slug":"ash_sheha","image":"\/uploads\/users\/non-profile.jpg","role":"Author","about":null,"promote":1,"status":1,"created_at":"2013-12-02T09:00:00.000000Z","updated_at":"2022-11-10T08:42:34.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"pivot":{"book_id":18505,"author_id":2},"i18ns":[],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/users\/non-profile.jpg","get_name":"Dr. Abd Ar-Rahman bin Abd Al-Karim Ash-Sheha"}]}