{"book":{"id":19680,"title":"D\u00d6K\u00dcLEN YAPRAKLAR","slug":"doekuelen-yapraklar","image":"\/uploads\/books\/images\/2025\/1\/anjnyr-hkm-bn-aaadl-zmo-nor-aakl-tkdm-fdl-alshkh-hsn-bn-aabd-all-alkaaod-trjm-akbr-aal-bn-shms-aldnzip-1.png","hint":"

DÖKÜLEN YAPRAKLAR<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/h2>","arabic_notes":null,"book_text":"

DÖKÜLEN YAPRAKLAR<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/h2>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

\u0623\u0648\u0631\u0627\u0642\u064c \u0645\u064f\u062a\u0633\u0627\u0642\u0650\u0637\u0629\u064c<\/span><\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/h2>\r\n\r\n

\u0628\u0627\u0644\u0644\u063a\u0629 \u0627\u0644\u062a\u0631\u0643\u064a\u0629<\/span><\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Y<\/span><\/span><\/strong>azar<\/span><\/span><\/strong>:<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u015e<\/span><\/span><\/span><\/strong>eyh Hakem bin Adil Zemu en-Nuveyrî el-Akîlî<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Takdim<\/span><\/span><\/strong>:<\/span><\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u015e<\/span><\/span><\/span><\/strong>eyh Hasen bin Abd Allah el-Kaûd<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n\r\n\t\r\n\t\t\r\n\t\t\t\r\n\t\t\t
\r\n\t\t\t

Tercüme:<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t

\r\n\t\t\t

Tashih:<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t\t

\r\n\t\t\t

Fatih Bulut<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t\t

\r\n\t\t\t

ilyas Bulut<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\r\n\t\t\t<\/td>\r\n\t\t<\/tr>\r\n\t<\/tbody>\r\n<\/table>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Ümmetler ahlak ile ya\u015far<\/span><\/em><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Ahlaki de\u011ferler yok olursa onlar da yok olup, gider<\/span><\/em><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u015eairlerin Efendisi: Ahmet \u015eevki<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Allah’\u0131n izniyle <\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Toplum a\u011fac\u0131n\u0131n büyüyüp, ye\u015fermesi ümidiyle toplumun her bireyine ithaf olunur.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Hakem bin Adil b. Hasen Zemu en-Nuveyrî el-Akîlî, 1444 h.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Kral Fahd Milli Kütüphanesi Ar\u015fivi  <\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

el-Akîlî, Hakem b. Adil bin Hasen Zemu en-Nuveyrî<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Dökülen Yapraklar\/ Hakem bin Adil b. Hasen Zemu en-Nuveyrî <\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

el-Akîlî, 1.Bask\u0131, Riyad, 1444 h.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u0130SBN: 3-4594-04-603- 978<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

1- Vaaz ve \u0130r\u015fat         a- Adres<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

DDC 213                                  5670\/1444 h.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Uluslararas\u0131 Standart Kitap Numaras\u0131:  <\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

5670\/1444<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u0130SBN: 3-4594-04-603- 978<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u0130Ç\u0130NDEK\u0130LER<\/span><\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Takdim<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Mukaddime<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Giri\u015f<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Aileyi \u0130lgilendiren Yapraklar<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Namaz ve Camiler Hakk\u0131nda Dökülen Yapraklar<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u0130\u015fçi ve Memurlar\u0131 \u0130lgilendiren Yaprak<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Genel Yapraklar<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Sonuç<\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Takdim<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

Allah'a hamd olsun, salât ve selâm peygamberlerin ve rasullerin en faziletlisi Peygamber Efendimiz Muhammed - sallallahu aleyhi ve sellem'in ailesinin ve ashab\u0131n\u0131n üzerine olsun.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bundan sonra:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bu yapraklar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 toplumu \u0131slah etmek ve onlar hakk\u0131nda hay\u0131r isteyen, kalpleri \u015fefkat dolu hayat yolunu ayd\u0131nlatan, kalpleri yumu\u015fatan yapraklard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Ayr\u0131ca, bu yapraklar toplumun temel ta\u015f\u0131 olan aileden, çocuklar için örnek konumda olan anne ve babadan, onlara çocuklar\u0131n hürmet edip, sayg\u0131 duymas\u0131ndan ve bunlarla birlikte Allah’\u0131n lütfu, ihsan\u0131 ile toplumun ahlaki de\u011ferlerini düzenleyen pek çok husustan bahseder.  <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bu yapraklar toplumun düzelmesinde büyük bir konuma sahip dinin dire\u011fi, sa\u011flam rüknü olan namazdan bahseder. Bu yapraklar toplumun ameli yönü, güzel ahlak\u0131 ve bunun d\u0131\u015f\u0131ndaki faydal\u0131 bilgileri içeren sayfalar\u0131 ele al\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Elindeki bu yapraklar ilmin bahar\u0131<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Haks\u0131zl\u0131k için ise son bahar<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Dü\u015ftü yapraklar ey Hakem<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Sen getirdin bu yapraklara anlam\u0131<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bu yapraklarla toplum in\u015fa olur<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Hep kötülüklerden uzak olur<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Erdemli i\u015fleri konu eder<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Günahlarla bükülmü\u015fleri do\u011fru eder<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bu erdemli yapraklar dökülüyor<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bir nesli zehirden ar\u0131nd\u0131r\u0131r<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Önceden güzel \u015fiirinle kitaplar\u0131 doldurdun<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yine o güzel \u015fiire döndün<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Çiçekler açan bir kitap yazd\u0131n<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u0130lim ve edeple ona eman oldun<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yüce Allah'tan bu yapraklar\u0131 tüm topluma faydal\u0131 k\u0131lmas\u0131n\u0131, her bir ferdinin di\u011ferine yard\u0131m edip, böylece geminin güvenli bir \u015fekilde erdemin k\u0131y\u0131s\u0131na ula\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 niyaz ederiz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u015eeyh Hasen bin Abd Allah el-Kaûd<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

10 \u015eaban 1444 h. Riyad<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Mukaddime<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Yüce Allah'a celaline yara\u015f\u0131r bir \u015fekilde hamdolsun. Kusursuz bir ahlak ve üstün özellikler ile Allah taraf\u0131ndan tüm be\u015feriyete gönderilen Peygamber Efendimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'e salât ve selâm olsun. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bundan sonra:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

\u015eüphesiz Allah Teâlâ insanl\u0131\u011f\u0131 erkek ve kad\u0131n olarak iki cinsten yaratm\u0131\u015f ve onlar\u0131 boylara, kabilelere ve toplumlara ay\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Gönderdi\u011fi elçi ve dinler ile insanlar aras\u0131ndaki ili\u015fkileri düzenleyen ahlaki de\u011fer ilkeleri ve kurallar\u0131 belirlemi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 Söz konusu bu de\u011ferlerin tümü olmasa da bir k\u0131sm\u0131 nesiller arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile sonrakilere aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ne var ki, y\u0131llar geçtikçe toplumlar iç ve d\u0131\u015f etkenlerden etkilenip parçalanm\u0131\u015f,[1]<\/span><\/span><\/a>örnek \u015fahsiyetlerin azalmas\u0131yla bu ahlaki de\u011ferlerin bir k\u0131sm\u0131 bozularak son baharda kuruyan a\u011fac\u0131n yapraklar\u0131n\u0131n dökülmesi gibi de\u011ferler a\u011fac\u0131n\u0131n da yapraklar\u0131 dökülmü\u015ftür. \u0130çinde bulundu\u011fumuz toplumun sonbahar dönemini ya\u015f\u0131yor olmas\u0131ndan Allah’a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131z. Öyle ki; günümüzde, toplumun tüm s\u0131n\u0131flar\u0131nda artan pek çok günahlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 mü\u015fahede etmekteyiz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 Halk ve toplum hayat\u0131nda de\u011ferler a\u011fac\u0131 son derece önemli bir yere sahiptir. Bu de\u011ferler a\u011fac\u0131 toplumun \u0131slah\u0131 için bir pusula ve can yele\u011fi gibidir. Bu a\u011fac\u0131n dallar\u0131 ne zaman çiçek aç\u0131p, uzar ve olgunla\u015f\u0131rsa i\u015fte o zaman toplum \u0131slah olmu\u015f düzgün bir hale gelmi\u015f olur. Ne zaman bu de\u011ferler a\u011fac\u0131n\u0131n yapraklar\u0131 dökülüp, kurursa i\u015fte o zaman ki\u015fi ve toplumlar da çöküp, bozulur. Bu de\u011ferlerden baz\u0131s\u0131 bozulur yahut hayata geçirilmez ise o oranda ya da daha \u015fiddetli bir \u015fekilde gerileme ya\u015fan\u0131r. Ahlaki de\u011ferlerde meydana gelecek herhangi bir bozulma tüm ahlaki de\u011ferleri etkiler. Böylece bu durum nefsinde hevâ, sapk\u0131nl\u0131k ve bozulma olan ki\u015fileri, bu de\u011ferleri küçümsemeye, yerinden oynatmaya yahut tamamen terk etmeye kar\u015f\u0131 cesaretli k\u0131lar. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Tüm dinlerde özellikle de Hanif olan \u0130slam dininde ahlaki de\u011ferlerin yüksek bir konum ve yerinin oldu\u011fu herkes taraf\u0131ndan bilinmektedir. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'e gönderilen \u0130slam dini yüce bir amaç ve ebedî bir mesaj içerir. Ahlaki de\u011ferler bu dinde temel bir konuma sahiptir. Zira Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Ben güzel ahlak\u0131 tamamlamak üzere gönderildim.” Di\u011fer bir rivayet ise “salih ahlak\u0131 tamamlamak üzere gönderildim” laf\u0131zlar\u0131 ile gelmi\u015ftir.[2]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Ba\u015fka bir hadislerinde Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: “K\u0131yamet gününde Mümin kulun terazisinde güzel ahlaktan daha a\u011f\u0131r bir \u015fey bulunmaz. Allah Teâlâ çirkin hareketler yapan, çirkin sözler söyleyen kimseden nefret eder.”[3]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Ve yine \u015föyle buyurmu\u015ftur: "Sizin en hay\u0131rl\u0131n\u0131z ahlak\u0131 güzel olan\u0131n\u0131zd\u0131r."[4]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Güzel ahlak cennete giri\u015f vesilesidir. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'e insanlar\u0131 cennete en fazla götürecek \u015fey nedir? diye soruldu\u011funda “Allah’a kar\u015f\u0131 takva ve güzel ahlakt\u0131r." diye cevap vermi\u015ftir.[5]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Ba\u015fka bir hadiste ise Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: "Muhakkak ki Mümin, güzel ahlak\u0131 sayesinde (gündüzleri) oruç tutan (geceleri) namaz k\u0131lan kimsenin derecesine eri\u015fir."[6]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Güzel ahlakl\u0131 olmak; ki\u015fiye, k\u0131yamet gününde Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in en yak\u0131n\u0131nda olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Bu hususta Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: "Bana en sevgili olan\u0131n\u0131z ve k\u0131yamet gününde bana mevkice en yak\u0131n bulunacak olan\u0131n\u0131z, ahlak bak\u0131m\u0131ndan en güzel olanlar\u0131n\u0131zd\u0131r.”[7]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Elinizdeki bu eser, \u0130slam toplumlar\u0131nda ve Arap co\u011frafyas\u0131nda ahlaki de\u011fer a\u011fac\u0131ndan dökülen yapraklar\u0131 ve zafiyet hallerini ele almaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Böylece bu davran\u0131\u015f ve yanl\u0131\u015flardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131na katk\u0131 sa\u011flay\u0131p, bireylerin bundan kaç\u0131nmas\u0131na bir vesile olur. Bu eseri yazarken kolay örnekler seçip, basit bir dil kulland\u0131m. Herkes taraf\u0131ndan anla\u015f\u0131labilecek kolay bir metot izledim. Do\u011fru olan her \u015fey Yüce Allah’\u0131n ba\u015far\u0131l\u0131 k\u0131lmas\u0131 ve lütfu sayesindedir. Bir eksiklik ve hata var ise hata eden nefsim ya da kovulmu\u015f \u015feytan\u0131n vesvesesindendir. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Son olarak Yüce Allah'tan bütün toplumlar\u0131m\u0131z\u0131 bu afetten ve kötü ahlaktan korumas\u0131n\u0131 ve bizi en güzel \u015fekilde güzel ahlaki de\u011ferlere ula\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 niyaz ederim.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yazar:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Hakem Zemu el-Akîlî<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

7 Rabiü'l-evvel 1443 h.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Giri\u015f<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

Bu kitab\u0131n içeri\u011finde pek çok sözcük (Arapça) eril kipinde kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r: Bunlar, "ö\u011fretim görevlisi", "baz\u0131 kimseler", "baz\u0131 insanlar", "baz\u0131 \u015fah\u0131slar", "baz\u0131 ö\u011fretmenler", "baz\u0131 yetkili" ve "memurlar" gibi isimlerdir. Ancak burada anlat\u0131lan hikâye ve olaylar, kad\u0131n ve erkek her iki cinsiyeti de ifade etmektedir. Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur: "\u015eüphesiz Allah, Müminlerin ecrini zayi etmez."[8]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Yine Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur: "Sabret! Çünkü Allah Muhsinlerin mükâfat\u0131n\u0131 zayi etmez."[9]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

Bu iki ayette “Müminler” ve “Muhsinler” laf\u0131zlar\u0131 ço\u011ful erkek kipinde zikredilmi\u015f olup, ço\u011ful bayan kipinde “Müminat” ve “Muhsinat” olarak zikredilmemi\u015ftir. Ayetlerin mefhumu ve \u0130slam dininin delilleri erke\u011fe hitap olsa da bunun aksine bir delil olmad\u0131\u011f\u0131 sürece kad\u0131nlar\u0131 da kapsar. Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Mümin kad\u0131nlara da söyle, gözlerini haramdan sak\u0131ns\u0131nlar, \u0131rzlar\u0131n\u0131 korusunlar.”[10]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

Aileyi \u0130lgilendiren Yapraklar<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

Bu bölümde siz de\u011ferli okuyuculara aileyi ilgilendiren konularda dökülen yapraklar\u0131 bir araya toplad\u0131m. Herkes \u015funu iyi bilir ki hayat\u0131m\u0131zda ailenin yeri çok önemlidir. Aile, toplumun in\u015fas\u0131n\u0131n temel ta\u015f\u0131d\u0131r. Onun düzgün olmas\u0131 ile toplum da düzgün olur, bozulmas\u0131 ile toplum bozulup çöker. Dü\u015fmanlar\u0131n aileye hâkim olmaya çal\u0131\u015fmas\u0131 ve oklar\u0131n\u0131n ço\u011funu aileye yöneltmesi \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 Yüce Allah'tan kurmu\u015f olduklar\u0131 tuzaklar\u0131 ba\u015flar\u0131na geçirmesini niyaz ederim. Yine Yüce Allah'tan tüm ailelerimizi korumas\u0131n\u0131, onlar\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131 k\u0131l\u0131p, huzur ve mutluluk vermesini dilerim.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

 <\/p>\r\n\r\n

    \r\n\t
  1. Örnek Alma Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/li>\r\n<\/ol>\r\n\r\n

    Çocuklar anne babaya kar\u015f\u0131 olumsuz bir tutum sergilediklerinde yahut bir günah i\u015flediklerinde ya da kötü bir ahlaki davran\u0131\u015f sergiledi\u011finde anne ve baba çocuklar\u0131n\u0131n \u0131slah olmas\u0131 için dua etmek yerine hemen beddua etmeye ba\u015flar. Oysaki Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in bu hususta \u015föyle buyurdu\u011funu hat\u0131rlamazlar: “Kendinize beddua etmeyiniz; çocuklar\u0131n\u0131za beddua etmeyiniz; mallar\u0131n\u0131za da beddua etmeyiniz. Dualar\u0131n kabul edildi\u011fi zamana denk gelir de Allah bedduan\u0131z\u0131 kabul ediverir.”[11]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Anne ve babalar\u0131n çocuklar\u0131na beddua etmesinin ard\u0131ndan evden ç\u0131k\u0131p deh\u015fet verici trafik kazas\u0131 geçiren çocuklar\u0131n vefat haberlerini çok duyduk. Bu konuda dikkatli olmam\u0131z ve çocuklar\u0131m\u0131z için daima hidayet ve salih kimseler olmalar\u0131 için dua etmemiz gerekir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    2. <\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Anne ve babalar yalan söylemek gibi istenmeyen davran\u0131\u015flarda bulunan çocuklara yasaklar getirip, bundan dolay\u0131 cezalar verirler. Ceza vermek e\u011fitimde bir metot olarak kabul edilir. Maalesef daha sonra çocuklar\u0131na ceza veren anne ya da baba bu yasaklad\u0131\u011f\u0131 \u015feyi kendisi yapar. Örne\u011fin sigara içmeyi çocuklar\u0131na yasaklayan baba daha sonra onlar\u0131n önünde kalk\u0131p sigara içer. Burada anne, baba ve e\u011fitimcilerin kula\u011f\u0131na \u015fairin \u015fu sözünü f\u0131s\u0131ldamak isterim:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    Benzerini yapt\u0131\u011f\u0131n \u015feyi yasaklama<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Sen bunu yapmaya \u0131srar edersen yaz\u0131klar olsun sana.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    3.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Birçok aile, evde çal\u0131\u015fan hizmetçi ve \u015foförü çe\u015fitli görev ve i\u015fler ile görevlendirir. Sabah\u0131n ilk saatlerinden itibaren gece yar\u0131s\u0131na kadar çal\u0131\u015f\u0131p, yorulurlar. S\u0131ras\u0131yla sabah kahvalt\u0131s\u0131 haz\u0131rlan\u0131r, çocuklar okula götürülüp getirilir, ö\u011fle yeme\u011fi haz\u0131rlan\u0131r, gün içinde kahve ve çay sunumu yap\u0131l\u0131r, ev içi ve bahçe temizli\u011fi ile i\u015flere devam edilir. Ard\u0131ndan aileye ait araçlar y\u0131kan\u0131r, çiçekler sulan\u0131r ve benzeri pek çok i\u015fler görev icab\u0131 yerine getirilir. Ne yaz\u0131k ki,  bütün bu emek sahibi i\u015fçilerin maa\u015flar\u0131 geciktirilerek ödenir. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- bu hususla ilgili olarak \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Onlar sizin hizmetçileriniz ve ayn\u0131 zamanda karde\u015flerinizdir. Allah onlar\u0131 sizin himayenize vermi\u015ftir. Kimin himayesinde bir karde\u015fi varsa, kendi yedi\u011finden ona yedirsin, giydi\u011finden de giydirsin. Onlara kald\u0131ramayacaklar\u0131 i\u015fleri yüklemeyiniz. \u015eayet yükleyecek olursan\u0131z kendilerine yard\u0131m ediniz.”[12]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    4. Tasarruf Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Birçok aile veya arkada\u015f gruplar\u0131 d\u0131\u015far\u0131da yemek yemek için restorana giderler. Masadan kalkt\u0131klar\u0131nda geriye birçok yiyecek kald\u0131\u011f\u0131, bazen yiyebileceklerinden daha fazla sipari\u015f verip yemeklere hiç dokunmad\u0131klar\u0131 görülür. Yoksa bu tür davran\u0131\u015flar sosyal medyada kendisi ile gösteri\u015f sergiledi\u011fimiz imtihan\u0131m\u0131z m\u0131d\u0131r? Ya da Yüce Allah’\u0131n birçok insana nasip etmeyip, bize bah\u015fetti\u011fi nimetlerin k\u0131ymetini bilmemek midir? Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Ey Âdemo\u011fullar\u0131! Her mescitte ziynetinizi tak\u0131n\u0131n (güzel ve temiz giyinin). Yiyin için fakat israf etmeyin. Çünkü O, israf edenleri sevmez.”[13]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    5. \u0130yilik Yapma Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Birçok erkek ya da k\u0131z çocu\u011fu kendi ya\u015f\u0131tlar\u0131na iyi davranmakta, arkada\u015flar\u0131n\u0131n i\u015fleri için son derece gayretli olmakta, sosyal medyada ho\u015f ve seviyeli konu\u015fmaktad\u0131r. Söz konusu anne ya da babalar\u0131n\u0131n istekleri olunca serzeni\u015fte bulunarak öfkelendiklerini, sonra da istenilen i\u015fi sanki kendilerinden bir lütufmu\u015f gibi yapt\u0131klar\u0131n\u0131 görürsün. Maalesef onlar Allah Teâlâ’n\u0131n \u015fu ayetini unutup görmezden gelmektedirler: “Rabbin, kendisinden ba\u015fkas\u0131na asla ibadet etmemenizi, anaya-babaya iyi davranman\u0131z\u0131 kesin olarak emretti. E\u011fer onlardan biri, ya da her ikisi senin yan\u0131nda ihtiyarl\u0131k ça\u011f\u0131na ula\u015f\u0131rsa, sak\u0131n onlara "öf!" bile deme; onlar\u0131 azarlama; onlara tatl\u0131 ve güzel söz söyle.”[14]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    \u015eairin \u015fu sözü tam da onlar\u0131n durumunu aç\u0131klamaktad\u0131r:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Bana sert ve kaba kar\u015f\u0131l\u0131k verirsin<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Sanki sen nimet verip lütfedensin.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    6. Sevgi Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Genellikle e\u015fler aras\u0131nda ailevi bir konuda anla\u015fmazl\u0131k ya\u015fand\u0131\u011f\u0131nda aralar\u0131nda geçimsizlik ba\u015f gösterir. Hatta bu i\u015fin sonu ayr\u0131l\u0131k ve bo\u015fanmaya kadar gidebilir. Bunun akabinde aile kurumu çöker ve çocuklar zayi olur. Bu kimseler, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu hadislerini görmezden gelirler: “Mümin bir erkek Mümin bir kad\u0131na dü\u015fmanl\u0131k edip kin beslemez.  Onun bir davran\u0131\u015f\u0131ndan ho\u015flanmazsa di\u011ferinden raz\u0131 olur.”[15]<\/span><\/span><\/a> “Ciddi bir sebep olmadan, kocas\u0131ndan bo\u015fanmak isteyen kad\u0131n, cennetin kokusunu alamaz."[16]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    7. \u0130hsan Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Ebeveynler çocuk e\u011fitiminde tüm zorluklara gö\u011füs gererek, tüm zorluklara katlan\u0131rlar. \u015eefkat ve merhamet ile yakla\u015f\u0131p, sahip olduklar\u0131 maddi deste\u011fi esirgemezler. Böylece çocuklar güvenli ve huzurlu bir \u015fekilde hayata ad\u0131m ats\u0131nlar, yeni çevrelerine uyum sa\u011flay\u0131p, kendi ailelerini kursunlar. \u0130\u015fte her anne ve baban\u0131n çocuklar\u0131 ile ilgili kurduklar\u0131 hayalleri budur. Bu sürecin ard\u0131ndan ebeveynler ya\u015flan\u0131r ve çocuklar\u0131n\u0131n kendileriyle ilgilenmesine daha çok ihtiyaç duyarlar. Ne yaz\u0131k ki baz\u0131 çocuklar anne babas\u0131na iyilik yapmaktan kaç\u0131nmakta, hizmet etmekte kusur etmektedir. Kimi çocuklar ise anne babalar\u0131n\u0131 huzur ve bak\u0131m evine götürüp b\u0131rakmaktad\u0131r. Onlar, Allah Azze ve Celle'nin \u015fu kal\u0131c\u0131 emrini unuturlar: “Onlara merhamet ederek tevazu kanad\u0131n\u0131 indir ve de ki: "Rabbim! T\u0131pk\u0131 beni küçükken koruyup yeti\u015ftirdikleri gibi sen de onlara rahmet et."[17]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    8. \u0130htimam, Özen Gösterme Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Birçok koca ya da baba mesai bitiminde eve gelip yeme\u011fini yer ve ard\u0131ndan biraz istirahat eder. Daha sonra arkada\u015flar\u0131 ile bir yerde bulu\u015fmak için haz\u0131rlan\u0131p, evden ç\u0131kar. Sonra geç vakitlere kadar d\u0131\u015far\u0131da arkada\u015flar\u0131 ile vakit geçirir. Günün sonunda yorgun bir \u015fekilde eve tekrardan döner ve bitkin bir \u015fekilde yata\u011fa girer. Bu \u015fekilde evine vakit ay\u0131rmak, han\u0131m\u0131 ve çocuklar\u0131 ile beraber yemek yemek, onlar\u0131n giyinme ihtiyaçlar\u0131n\u0131 gidermek, beraber vakit geçirmek, nasihat edip yol göstermek görevlerini yerine getirmez. Bu kimseler taraf\u0131ndan Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu hadisi ihmal edip unutulmu\u015ftur: “Bakmakla yükümlü oldu\u011fu kimseleri ihmal etmesi, ki\u015fiye günah olarak yeter.”[18]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    9. Kocan\u0131n Yapt\u0131\u011f\u0131 \u0130yilikleri Görmezden Gelme Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Birçok kad\u0131n kocas\u0131n\u0131n kendisine sundu\u011fu ihsan\u0131 unutur. Onu her zaman as\u0131k bir surat ile so\u011fuk bir tav\u0131rla kar\u015f\u0131lar. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- me\u015fhur bir hadisinde bu tarz kad\u0131nlar\u0131 ve onlara benzeyenleri kastederek \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Ey kad\u0131nlar! Sadaka veriniz ve çok isti\u011ffar ediniz. Çünkü ben cehennemin ço\u011funu sizin doldurdu\u011funuzu gördüm”. Bunun üzerine orada bulunan kad\u0131nlardan biri: Niçin cehennemin ço\u011funu biz dolduruyoruz? diye sordu. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- de: “Çünkü siz çok lânet eder ve kocan\u0131z\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 iyilikleri unutur, nankörlük edersiniz." diye cevap verdi.[19]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- baz\u0131 kad\u0131nlar\u0131n kocas\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 nankörlük hakk\u0131nda bir hadislerinde \u015föyle buyurmu\u015ftur:         “Onlardan birisine ömür boyu iyilik etsen, sonra da senden ho\u015funa gitmeyen bir \u015fey görse, ‘Ben senden hiç hay\u0131r görmedim der.”[20]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    10. Terbiye Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 anne ya da ev han\u0131mlar\u0131 ev d\u0131\u015f\u0131nda çokça vakit geçirir. Sabah uykusundan ö\u011flene do\u011fru uyan\u0131r. Sonra baz\u0131 kom\u015fu ya da arkada\u015flar\u0131 ile d\u0131\u015far\u0131da randevula\u015f\u0131p uzun vakitler geçirir. Evde çal\u0131\u015fan ev yard\u0131mc\u0131s\u0131na ö\u011fle yeme\u011fini haz\u0131rlamas\u0131n\u0131 ve çocuklar okuldan döndü\u011fünde onlar\u0131 kar\u015f\u0131lamas\u0131n\u0131 söyler. Eve geri geldi\u011finde çocuklar\u0131 ile ilgilenmek yerine sosyal medyada vakit geçirir. Ak\u015fam oldu\u011funda tekrardan arkada\u015flar\u0131 ile vakit geçirmek için haz\u0131rl\u0131k yap\u0131p, d\u0131\u015far\u0131 ç\u0131kar. Evine geç vakitte döner, kocas\u0131 ve çocuklar\u0131ndan uzak bir \u015fekilde onlar\u0131n durumlar\u0131n\u0131 gözetmeden haftan\u0131n ço\u011fu gününü bu \u015fekilde ya\u015far. Çocuklar böyle bir ortamda büyüyüp genç olduklar\u0131nda kötü i\u015flere bula\u015f\u0131p uyu\u015fturucu madde kulland\u0131\u011f\u0131nda ve ahlaks\u0131z davran\u0131\u015flar sergiledi\u011finde anneleri olan bu kad\u0131n ve içinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 toplum bu sonuca çok \u015fa\u015f\u0131r\u0131rlar. Asl\u0131nda bu \u015fa\u015f\u0131r\u0131lacak bir sonuç de\u011fildir. Çünkü bu çocuklar\u0131 anneleri de\u011fil hizmetçiler yeti\u015ftirip, terbiye etmi\u015ftir!<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    Namaz ve Camiler Hakk\u0131nda Dökülen Yapraklar<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

    Bu bölümde de\u011ferli okuyucular için cami ve namaz hakk\u0131nda dökülen yapraklar\u0131 bir araya getirip derledim. Herkes \u015funu iyi bilir ki, namaz dinimizde çok önemli bir yere sahiptir. Namaz dinin dire\u011fi, sapa sa\u011flam temelidir. Be\u015f vakit namaz, \u015fartlar\u0131na uygun bir \u015fekilde camilerde cemaatle k\u0131l\u0131nd\u0131\u011f\u0131 takdirde bizlerden istenildi\u011fi gibi yerine getirilmi\u015f olunur.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    11. Namaz Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Ço\u011fu insan vaktini televizyon kar\u015f\u0131s\u0131nda yahut kâ\u011f\u0131t oynayarak ya da arkada\u015flar\u0131 ile maç yaparak geçirir. Namaz vakti girdi\u011finde onu önemsemeyip, oyun ve me\u015fgalesine devam eder. Namaz\u0131n\u0131 son vaktinde ya da vakti ç\u0131kt\u0131ktan sonra k\u0131lar. Rabbimiz Allah Azze ve Celle'nin \u015fu ayeti ile bir uyar\u0131da bulunmak isterim “Onlardan sonra, namaz\u0131 zayi eden, \u015fehvet ve dünyevî tutkular\u0131n\u0131n pe\u015fine dü\u015fen bir nesil geldi. Onlar bu tutumlar\u0131ndan ötürü “Gayya”’y\u0131 boylayacaklard\u0131r\/büyük bir azaba çarpt\u0131r\u0131lacaklard\u0131r.”[21]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Ayette geçen zayi etmek ifadesi tamamen terk etmek ya da vaktini geçirmek manas\u0131na gelmektedir. Ayette geçen "Gayya" ibaresi cehennemde bir vadi manas\u0131na gelmektedir. Bundan Yüce Allah'a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131z.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    12.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler camiye geldiklerinde kötü a\u011f\u0131z kokusu, elbise ve çorab\u0131n\u0131n kirli olmas\u0131 ile di\u011fer insanlara eziyet eder. Bu kimseler temizli\u011fine dikkat etmeyerek sadece namaz k\u0131lanlara de\u011fil Rahman'\u0131n meleklerine de eziyet etmi\u015f olur. Zira Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: " \u015eüphesiz Melekler, insanlar\u0131n eziyet gördü\u011fü \u015feylerden eziyet görür."[22]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Camiye gelmeden önce beden ve elbise temizli\u011fine son derece özen göstermeliyiz. Özellikle de Cuma ve Bayram namazlar\u0131 gibi cemaatin yo\u011fun oldu\u011fu namazlarda bu konuda daha fazla hassasiyet sahibi olmal\u0131y\u0131z.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    13.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler Cuma namaz\u0131na geldiklerinde arkada\u015flar\u0131 için yer tutmaktad\u0131rlar. Bu davran\u0131\u015f caiz olmay\u0131p, ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 o yeri gasp etmi\u015f hükmündedirler. Çünkü camiye ilk gelen kimse burada hak sahibidir.[23]<\/span><\/span><\/a> Böyle bir davran\u0131\u015f, kendisi için yer tutulan ki\u015fiyi camiye erken gelme konusunda tembelli\u011fe te\u015fvik eder. Söz konusu bu ki\u015fi cuma namaz\u0131na erken gelmek ile ilgili Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu nasihatini bilmez mi: “Bir kimse cuma günü cünüplükten temizleniyormu\u015f gibi boy abdesti al\u0131r, sonra erkenden cuma namaz\u0131na giderse bir deve kurban etmi\u015f gibi sevap kazan\u0131r. \u0130kinci saatte giderse bir inek, üçüncü saatte giderse boynuzlu bir koç kurban etmi\u015f gibi sevap kazan\u0131r. Dördüncü saatte giderse bir tavuk, be\u015finci saatte giderse bir yumurta sadaka vermi\u015f gibi sevap elde eder."[24]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    14.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler Cuma günü namaza geldi\u011finde cemaatin omuzlar\u0131n\u0131 yararak en ön saflara ula\u015fmaya çal\u0131\u015f\u0131r. Cuma namaz\u0131na geldi\u011finde bu \u015fekilde bir davran\u0131\u015f sergileyen kimselere Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in hutbe verirken "otur art\u0131k eziyet ettin" dedi\u011fini hat\u0131rlat\u0131r\u0131m.[25]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler ise Kuran'\u0131 Kerim'i yüksek sesle okuyarak ya da dünyal\u0131k bir i\u015fi yüksek sesle konu\u015farak cemaate eziyet ederler. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- böyle bir davran\u0131\u015f\u0131 \u015fu hadisleri ile yasaklam\u0131\u015ft\u0131r: " Ey insanlar her biriniz Rabbi ile münacat etmektedir. Sizden baz\u0131s\u0131 di\u011ferlerine kar\u015f\u0131 yüksek sesle Kuran okuyup Müminlere eziyet etmesin."[26]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    15. <\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler Cuma namaz\u0131na geç gelir ve arac\u0131n\u0131 yolun ortas\u0131na b\u0131rak\u0131p, camiye girer. Namaz bitip insanlar camiden ç\u0131kmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda yanl\u0131\u015f park edilen bu araçtan ötürü baz\u0131 kimseler araçlar\u0131n\u0131 yerinden oynatamaz. Yanl\u0131\u015f park eden araç sahibi insanlar\u0131 ma\u011fdur edip izdihama sebebiyet vermi\u015f olup hâlâ camiden ç\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu kimse yapt\u0131\u011f\u0131 bu davran\u0131\u015f ile hay\u0131r elde etmek isterken eziyet ederek günah i\u015fledi\u011finin fark\u0131nda de\u011fildir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    \u0130\u015fçi ve Memurlar\u0131 \u0130lgilendiren Yaprak<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

    Bu bölümde siz de\u011ferli okuyuculara i\u015fçi ve memurlar\u0131 ilgilendiren konularda dökülen yapraklar\u0131 bir araya getirip, derledim. Söz konusu i\u015fçi ve memurlardan kas\u0131t hem devlet hem de özel sektörde çal\u0131\u015fanlard\u0131r. Bu sektörler ekonominin dire\u011fi ve dayana\u011f\u0131 olup, düzgün i\u015flemesi durumunda toplumun mali ko\u015fullar\u0131, kazan\u0131m ve yetenekleri kalk\u0131n\u0131p, geli\u015fir. Nitekim Uzak Do\u011fu ülkelerinde \u0130slam dini güzel ahlakl\u0131 samimi Müslüman tüccarlar\u0131m\u0131z sayesinde yay\u0131lm\u0131\u015f olup, kendi dinlerinden olmayan bölge halklar\u0131yla güzel ahlak ve dürüstlük ilkeleri ile ili\u015fkiler kurmu\u015flard\u0131r. Onlar\u0131n bu unutulmaz rolü her zaman zihinlerimizde diri ve canl\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    16.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Üniversitelerde görev yapan kimi ö\u011fretim görevlileri kimi zaman ö\u011frencilerin d\u0131\u015f görünü\u015flerine bakarak, adam kay\u0131rarak yahut arac\u0131lar ile ili\u015fkiler üzerinden not vermektedir. \u0130stedi\u011fi ö\u011frenciye hak etmese bile bol not verirken, ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131 ö\u011frenciye de dü\u015fük not verip s\u0131n\u0131fta b\u0131rakmaktad\u0131r. Böyle bir davran\u0131\u015f\u0131n çok yayg\u0131n oldu\u011funu iddia etmemekle birlikte birçok masum ö\u011frencinin bu sebeple ortalamas\u0131n\u0131n dü\u015ftü\u011füne ya da geç mezun oldu\u011funa tan\u0131kl\u0131k edilmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    17.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Üniversitelerde görev yapan kimi ö\u011fretim görevlileri bir bilgi ya da konuyu hakk\u0131yla ö\u011frenciye ula\u015ft\u0131ramaz. Bununla birlikte s\u0131nav için zor sorular\u0131 seçer, s\u0131nav kâ\u011f\u0131tlar\u0131n\u0131 okumada kat\u0131 davran\u0131r. Dersine girdi\u011fi s\u0131n\u0131fta birkaç ki\u015fi d\u0131\u015f\u0131nda tam not alan ö\u011frenci yoktur. Genel not ortalamas\u0131 bile ortan\u0131n alt\u0131nda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ö\u011fretim görevlisi, bu davran\u0131\u015f\u0131yla ö\u011frencilerine zarar verdi\u011fini, birço\u011funu ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa maruz b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya bu dersi almaktan vazgeçmesine ya da ba\u015fka bir ö\u011fretim görevlisinden bu dersi almak isteyece\u011fini dü\u015fünmez mi?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    18. \u015eeffafl\u0131k Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kamu kurulu\u015flar\u0131nda hizmet k\u0131lavuzu ve bu hizmetin nas\u0131l verilece\u011fi ile ilgili bilgiler sunulmamaktad\u0131r. O birimde çal\u0131\u015fanlardan hiç kimse bir i\u015flemi ba\u015flat\u0131p, yürütmek için gerekli belge ve evraklar\u0131n neler oldu\u011funu tam olarak bilmedi\u011fi gibi bir \u015feffafl\u0131k da söz konusu de\u011fildir. Bu yüzden i\u015flemler aylarca sürebilir. Bu i\u015flemi takip etmek için ya i\u015finizden izin alman\u0131z ya da bir takipçiye vekâlet vererek sizin ad\u0131n\u0131za i\u015flemleri takip etmesini istemek zorunda kalabilirsiniz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    19.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 hâkimler, kararlar\u0131n\u0131 genellemelere veya baz\u0131 \u015faz f\u0131khî görü\u015flere dayand\u0131rarak, hak sahiplerinin haklar\u0131n\u0131 zayi ederler. Bu durumda adaleti ayakta tutmak ve zulme u\u011frayan kimselere hakk\u0131n\u0131 verme gibi dinin en önemli ilkeleri görmezden gelir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    20. Adalet Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 hâkimler, kendi ki\u015fisel ç\u0131kar\u0131 veya taraflardan birinin ç\u0131kar\u0131 için kanunlar\u0131 e\u011fip büker ve verdi\u011fi hükümlerde zulüm eder. Taraflardan birisi kendi vatanda\u015f\u0131, hem\u015ferisi, akrabas\u0131 ya da tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 oldu\u011fu için di\u011fer tarafa zulüm ederek, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu sözünü görmezden gelir: "Hâkimler üç k\u0131s\u0131md\u0131r: Biri cennette, ikisi de cehennemdedir. Cennette olan, hakk\u0131 bilip ona göre hüküm verendir. Hakk\u0131 ö\u011frendi\u011fi halde hükm(ün)de zulmeden (hâkimler) ile, hakk\u0131 bilmeden insanlar hakk\u0131nda hüküm veren (hâkimler) de cehennemdedir."[27]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    21. Adalet Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi \u015firket ve i\u015fletmeler çal\u0131\u015fanlar\u0131n maa\u015flar\u0131n\u0131 bilerek geciktirir. Bununla birlikte çal\u0131\u015fanlardan mesai saati içinde eksiksiz çal\u0131\u015f\u0131p yüksek verim ve yüksek sat\u0131\u015f isterler. Çal\u0131\u015fanlardan i\u015f performans\u0131n\u0131 tam olarak yerine getirmelerini isterler. Ne yaz\u0131k ki bu yapt\u0131klar\u0131n\u0131n zulüm oldu\u011funu ak\u0131l etmezler. Bu i\u015fleri yapan patronlar\u0131 hakka geri dönmeye ve hak sahiplerine haklar\u0131n\u0131 vermeye davet ediyor, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu hadisini sürekli hat\u0131rlamalar\u0131n\u0131 ö\u011füt ediyoruz: "Zulüm, k\u0131yamet gününde zalime zifiri karanl\u0131k olacakt\u0131r."[28]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    22.  E\u011fitim Ö\u011fretim Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 ö\u011fretmenler, ö\u011frencilerin yüksek not almas\u0131 için sürekli s\u0131nav tekrar\u0131 yapar. Okul idaresi ise bu duruma göz yumar. \u015eöyle, kendimize dönüp bir soral\u0131m bu s\u0131navlar\u0131n hedefi nedir? Elbette cevap,  ö\u011frencilerin dersi anlay\u0131p, anlamad\u0131klar\u0131n\u0131 ve performanslar\u0131n\u0131 ölçmek olacakt\u0131r. Nitekim s\u0131navlar\u0131n hedefi ö\u011frencilerin en yüksek notlar\u0131 almalar\u0131n\u0131 sa\u011flamak de\u011fildir. Bir di\u011fer problem ise, s\u0131navlar\u0131n önem ve inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yitirecek \u015fekilde kolay hale getirilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Geçmi\u015fte yap\u0131lan s\u0131navlar kitaptaki müfredat\u0131n tamam\u0131n\u0131 kaps\u0131yorken, günümüzde ise alt\u0131 çizili yerlere dikkat edin denilerek baz\u0131 bölüm ve özetleri kapsamaktad\u0131r. Toplum bu tür uygulamalardan nas\u0131l bir e\u011fitim ve ö\u011fretim elde edebilir?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    23.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 yetkililer, toplant\u0131lar yahut telefon görü\u015fmesi ile emir ve talimatlar\u0131n\u0131 sözlü olarak verir. Bir sorun ve hata ç\u0131k\u0131nca suç ve sorumlulu\u011fu hemen görevi alt\u0131nda olan çal\u0131\u015fanlar\u0131n üzerine yükler. Sorumluluktan kaç\u0131p, kararlar\u0131 verenin kendisi oldu\u011funu ve bu hatan\u0131n yanl\u0131\u015f yönlendirmesinin ve verdi\u011fi hatal\u0131 kararlar\u0131n\u0131n bir sonucu oldu\u011funu unutur. Böyle bir durumda suçsuz kimselere zulüm edilmi\u015f olur. Bu davran\u0131\u015flar\u0131 sergileyen kimseleri Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu hadisi ile uyar\u0131yoruz: "Zulüm, k\u0131yamet gününde zalime zifiri karanl\u0131k olacakt\u0131r."[29]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    24.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 yetkililer, kabiliyet, tecrübe ve liyakate önem vermeyip, adam kay\u0131rarak, arac\u0131 ile gelenleri i\u015fe almaktad\u0131r. Bu \u015fekilde davranarak, i\u015fi ehline vermemi\u015f, görev için olmas\u0131 gereken tecrübe ve liyakate dikkat etmemi\u015ftir. Bunun bir sonucu olarak devlet ve toplum deneyim, idari ve mesleki yeterliliklerden yoksun b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu yetkililer, devletin i\u015fleyi\u015fine ve performans\u0131na büyük zarar vermi\u015f, öte yandan kendisine verilen emanet sorumlulu\u011funu hakk\u0131yla yerine getirmemi\u015f olurlar. Hesab\u0131n çok çetin oldu\u011fu k\u0131yamet gününde Allah Teâlâ o kimseyi hesaba çekece\u011fini unutmamak gerekir. Dünyada ise bu yapt\u0131\u011f\u0131 kötü i\u015fler ortaya ç\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda dü\u015fece\u011fi rezil durum ne kötüdür!<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    25.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi çal\u0131\u015fanlar mesai ba\u015flang\u0131ç saatine geç kal\u0131p, bununla birlikte maa\u015flar\u0131n\u0131 tam almak isterler. Maa\u015flarda yap\u0131lan kesinti ho\u015flar\u0131na gitmedi\u011fi gibi bu yüzden i\u015fvereni zulüm ve insafs\u0131zl\u0131kla suçlarlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    26.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi memurlar önündeki i\u015flemleri takip etme hususunda bilerek geciktirmekte ve yapmas\u0131 gereken kontrolleri sürekli ertelemektedir.  Kimi zaman da vatanda\u015ftan i\u015flem ile ilgisi olmayan gereksiz evraklar talep etmektedir. Böyle davranarak i\u015flem sahibi vatanda\u015f\u0131 ikramiye, hediye, ya da rü\u015fvet vermeye zorlamaktad\u0131r. \u0130nsanlar\u0131 bu türden \u015feyleri vermeye zorlayan memurlar iyi bilmelidirler ki bu i\u015fin tüm günah\u0131 onlar\u0131n boyunlar\u0131nad\u0131r. \u015eayet vatanda\u015flar bu i\u015fin içinde bilerek olur (olmayacak i\u015fleri görülsün diyerek) rü\u015fvet verirse günah ve Allah kat\u0131ndaki cezada ortakt\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    27.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi memurlar, mesai saatine geç ba\u015flamakta, birkaç i\u015flem ald\u0131ktan sonra ö\u011fle aras\u0131 henüz gelmeden görev yerinden ayr\u0131lmakta, ö\u011fle aras\u0131 bitmesine ra\u011fmen ofise tekrardan gecikerek dönmektedirler. Görevini hakk\u0131yla yerine getirmeyip, kap\u0131s\u0131 önünden i\u015flem yapmak için bekleyen pek çok ki\u015fi olmas\u0131na ra\u011fmen yaln\u0131zca birkaç i\u015flemi sonuçland\u0131r\u0131rlar. Bu kimseler, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu sözünü unutur ya da göz ard\u0131 ederler: “Allah'\u0131m! Ümmetimin yönetimini üstlenip de onlara zorluk ç\u0131karan kimseye sen de zorluk ç\u0131kar.”[30]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kap\u0131s\u0131na i\u015flem için gelen kimseleri oyalamak, i\u015flemlerini geciktirmek ve tekrar tekrar i\u015flem için gelip gitmelerini söylemek o insanlara ya\u015fat\u0131lacak en büyük zorluktur.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    28.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 memurlar, mesai saatinde vakitlerinin ço\u011funu di\u011fer memur arkada\u015flar\u0131 ile sohbet ederek ya da ofisler aras\u0131nda oyalanarak geçirirler. Bu yüzden gün bitiminde çok az i\u015f bitirmi\u015f olurlar. Yapt\u0131klar\u0131 i\u015fin ço\u011fu ise eksiktir. Buna ra\u011fmen terfi ve ikramiyelere ili\u015fkin tüm haklar\u0131n\u0131 eksiksiz talep ederler.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Genel Yapraklar<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

    Bu bölümde siz de\u011ferli okuyucular için, birçok kitleleri ilgilendiren konular hakk\u0131ndaki dökülen yapraklar\u0131 bir araya getirip derledim. Kimilerimiz bir gün bu durumlardan bir k\u0131sm\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015fabilir. Bu konularda uyar\u0131larda bulunmam\u0131n sebebi, olumsuzluklar\u0131n ortadan kalkmas\u0131 yahut do\u011facak zararlar\u0131n azalmas\u0131d\u0131r. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    29.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Dü\u011fün ve kutlamalarda oldukça fazla yemek artar. Geriye kalan bu art\u0131k yemekler israf edilerek çöpe at\u0131l\u0131r. \u015eayet ihtiyaç kadar yemek haz\u0131rlanm\u0131\u015f olsayd\u0131 bu kadar yiyecek israf olmazd\u0131. Bu türden davran\u0131\u015flarda bulunan kimselere nasihatim, Yüce Allah'tan korkmalar\u0131 ve iktisatl\u0131 davran\u0131p, ihtiyaçlar\u0131 kadar yiyecek almalar\u0131 e\u011fer arta kalan yiyecek olursa da hay\u0131r kurulu\u015flar\u0131 ile irtibata geçilerek do\u011fru bir \u015fekilde ve uygun bir vakitte fakir ve ihtiyaç sahiplerine ula\u015ft\u0131rmay\u0131 sa\u011flamalar\u0131d\u0131r. Böyle davranmak en do\u011fru yöntemdir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    30. Verilen Sözün Tutulmas\u0131 Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler söz verir ve bu verdi\u011fi sözleri tutmazlar. Örne\u011fin, bu kimseler arkada\u015f\u0131na falanca mekânda bu ak\u015fam bulu\u015fal\u0131m diye söz verir ama oraya gitmezler. Arkada\u015f\u0131n\u0131n k\u0131z\u0131p, tepkisi ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131nca verdi\u011fi sözü unuttu\u011funu ileri sürer. Ancak bu kimseler kalbinin derinliklerinde yalan söyledi\u011fini bilir. Tembellik ya da ba\u015fka bir sebeple oraya gitmemi\u015f, unutma bahanesini ileri sürmü\u015ftür. Kimileri ise daha da kurnazca davran\u0131p "\u0130n\u015faAllah" diyerek Allah’\u0131n dilemesini kullan\u0131r. Ne yaz\u0131k ki "\u0130n\u015faAllah" ibaresi baz\u0131lar\u0131 için ço\u011fu zaman bir sözü tutmamak için bahane olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. Burada Allah’\u0131n dilemesinin ileri sürülmesine bir itiraz\u0131m\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131 gibi bu ifadeyi reddetmek ya da tamamen terk etmek ça\u011fr\u0131m\u0131z da yoktur. Ancak bu söze ihtiram edilmesini, mümkün oldu\u011fu kadar ba\u011fl\u0131 kal\u0131nmas\u0131n\u0131 talep ediyoruz. Bunu bir önceki örne\u011fimize dönerek \u015föyle aç\u0131klayal\u0131m. Söz konusu kimse “\u0130n\u015faAllah” diyerek, sebepleri yerine getirip arac\u0131na binerek yola ç\u0131ksa sonra da Yüce Allah’\u0131n takdir etmesi ile trafik kazas\u0131 ya da ba\u015fka bir sebepten dolay\u0131 geç kalsa, bu durumda hiç kimse bu ki\u015fi k\u0131namazd\u0131. Bizler böyle bir durumda Allah Teâlâ bu kimsenin oraya gidip arkada\u015f\u0131yla bulu\u015fmas\u0131n\u0131 dilemedi derdik. Konuyla ilgili olarak benzer pek çok örnek verilebilir. Zira bu sorun toplumsal bir hal alm\u0131\u015f ve yayg\u0131nla\u015f\u0131p sorun haline gelmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    31. Emanet Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi \u015fah\u0131slar günlük ya\u015fant\u0131lar\u0131nda insanlar\u0131 aldat\u0131p, kand\u0131r\u0131rlar. Baz\u0131 ö\u011frenciler ödevlerini arkada\u015f\u0131n\u0131n defterine bakarak kendi defterine aktar\u0131rlar. S\u0131nav zaman\u0131nda kopya çekerek ö\u011fretmenlerini aldat\u0131rlar. Baz\u0131 tüccarlar mü\u015fterinin gördü\u011fü reyona en güzel ürünü koyup, ürün sat\u0131n al\u0131nmak istendi\u011finde kötü ürünü tezgâh alt\u0131ndan ç\u0131kar\u0131p, mü\u015fteriye fark ettirmeden po\u015fete koyarlar. Kimi ustalar bozulan araç ya da aleti tamir eder gibi yaparlar. Tüketici ürünü birkaç gün kulland\u0131ktan sonra ürün tekrardan ar\u0131za verir. Baz\u0131 sa\u011fl\u0131k çal\u0131\u015fanlar\u0131 daha fazla para kazanmak u\u011fruna hastaya çok say\u0131da ilaç yazar ve hastadan gerekli olmayan baz\u0131 tahlil ve testler talep ederler. Baz\u0131 mühendis ve müteahhitler ise mühendislik çizimlerinde ya da malzemeden çalarak sahtekârl\u0131k yaparlar. Bina tamamland\u0131ktan k\u0131sa bir süre sonra binada çökük veya çatlaklar olu\u015ftu\u011funu görülür. Bu ve benzeri uygulamalar Peygamber Efendimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-'in hakk\u0131nda uyar\u0131da bulundu\u011fu apaç\u0131k sahtekârl\u0131k say\u0131lan davran\u0131\u015flardand\u0131r. Nitekim bir gün Rasûlullah - sallallahu aleyhi ve sellem- pazarda bir bu\u011fday sergisine u\u011frar. Elini bu\u011fday y\u0131\u011f\u0131n\u0131n\u0131n içine dald\u0131r\u0131r ve parmaklar\u0131 \u0131slan\u0131r. Bunun üzerine sat\u0131c\u0131ya - "Ey zâhîreci! Bu \u0131slakl\u0131k nedir?" diye buyurur. Adam: - Ey Allah'\u0131n Rasûlü! Ya\u011fmur \u0131slatt\u0131, diye cevap verir. Peygamber Efendimiz: - "\u0130nsanlar\u0131n görüp aldanmamas\u0131 için o \u0131slak k\u0131sm\u0131 ekinin üstüne ç\u0131karsayd\u0131n ya! Kim bizi aldat\u0131rsa, bizden de\u011fildir" diye buyurur.[31]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    32.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler futbol kar\u015f\u0131la\u015fmalar\u0131 ya da ba\u015fka spor müsabakalar\u0131n\u0131 izleyip, takip eder. Maç izlerken ba\u011f\u0131r\u0131p ça\u011f\u0131r\u0131r ve sonuç nas\u0131l biterse bitsin birbirleri ile tart\u0131\u015f\u0131rlar. O kimselere bunun sadece bir müsabaka oldu\u011funu bunun sonunda hiçbir kazanç elde edecek bir \u015feyleri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlat\u0131r\u0131z. Taraftar\u0131 olunan tak\u0131m kazand\u0131\u011f\u0131nda sporculara ödüller takdim edilirken taraftarlar\u0131n elde edece\u011fi bir \u015fey yoktur. Tak\u0131m\u0131n kaybetmesi durumunda taraftar\u0131n kaybedece\u011fi bir durum da söz konusu de\u011fildir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Bu müsabakalar e\u011flenmek ve güzel vakit geçirmek içindir. Ayn\u0131 tak\u0131m\u0131 desteklemesek bile bu durum bizi dü\u015fmanl\u0131k ve kavga etmeye sürüklememelidir. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Bir konuda fikirlerimiz farkl\u0131 olsa bile aram\u0131zda sayg\u0131 ve dostluk devam etmelidir. \u0130ddia edildi\u011fi gibi, farkl\u0131 dü\u015füncelere sahip olmak sevgiyi ortadan kald\u0131rmaz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    33. Temizlik Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler oturduklar\u0131 yerlere çöp atarlar. Baz\u0131 kimseler de arac\u0131n\u0131n cam\u0131n\u0131 aç\u0131p mendil, meyve suyu kutusu gibi çöpleri d\u0131\u015far\u0131 atarlar. Kimi apartman sakinleri ise çöp toplama saatinden önce evdeki çöpleri çok önceden kap\u0131s\u0131n\u0131n önüne ç\u0131kar\u0131p, b\u0131rak\u0131r. Oysaki kap\u0131s\u0131n\u0131n önüne koymak yerine önceden çöp kutusuna götürüp çöpünü atabilir. Baz\u0131 kimselerin ise piknik ya da ormanl\u0131k alana gittiklerinde arkalar\u0131nda yemek, karton bardak ve po\u015fetlerden olu\u015fan çöpleri öylece b\u0131rakt\u0131klar\u0131n\u0131 görürsün. Ortam öyle kirlenmi\u015ftir ki, kendilerinden sonra gelenler oray\u0131 temizlemeden kullanamazlar. Temizlik i\u015fçilerine destek ve yard\u0131mc\u0131 olmak yerine onlara daha fazla yük yüklemi\u015f olurlar. Bütün çöpleri büyük bir po\u015fette toplay\u0131p sonra da en yak\u0131n çöp konteynere atarak yard\u0131mc\u0131 olabiliriz. Bütün bu kötü davran\u0131\u015flar temizli\u011fi te\u015fvik eden \u0130slam ö\u011fretisine muhalif davran\u0131\u015flard\u0131r. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: “\u0130man, yetmi\u015f küsur \u015fubeye ayr\u0131l\u0131r. En üst derecesi 'La ilahe illallah' sözüdür. En alt derecesi ise yolda insanlara eziyet veren \u015feyleri kald\u0131r\u0131p atmakt\u0131r.”[32]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Yine Peygamber Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem \u015föyle buyurmu\u015ftur: "Muhakkak ki ben, yolun ortas\u0131nda insanlara eziyet vermekte olan bir a\u011fac\u0131 kesmesi sebebi ile cennette nimetlenerek gezinen bir kimse gördüm."[33]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Bu, yoldan eziyet veren bir \u015feyi kald\u0131ran kimsenin mükâfat\u0131d\u0131r. Peki, kas\u0131tl\u0131 olarak eziyet veren \u015feyi b\u0131rakanlar\u0131n cezas\u0131 ne olur? Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: Allah temizdir, temiz olan \u015feyleri sever; ikram sahibidir; ikram edenleri sever; cömerttir, cömert olanlar\u0131 sever. Siz de avlular\u0131n\u0131z\u0131 temiz tutun ve Yahudilere benzemeyin.”[34]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    34. Kanunlara Ba\u011fl\u0131 Kalma Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z toplumdaki baz\u0131 kimseler her zaman kanun, örf ve adetlere muhalefet ederek ya\u015farlar. Örnek olarak h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde trafik i\u015faretlerine gelir orada bekleyen kimselerin önüne geçer. Ya da baz\u0131 kimseler yolu kapat\u0131r veya asker u\u011furlama ya da ba\u015fka kutlamalar yaparak trafik ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 engeller. Baz\u0131lar\u0131 da resmi kurumda ya da bankada s\u0131raya geçen kimseleri önemsemeden onlar\u0131n önüne geçer. Bir ba\u015fkas\u0131 da s\u0131n\u0131rl\u0131 say\u0131da sat\u0131lan \u015feylerden ba\u015fkas\u0131n\u0131 dü\u015fünmeden daha fazla sat\u0131n almaya çal\u0131\u015f\u0131r. Yasalara veya ba\u015fkalar\u0131n\u0131n hassasiyetlerine kar\u015f\u0131 kay\u0131ts\u0131z kalmak buzda\u011f\u0131n\u0131n sadece görünen bir k\u0131sm\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    35. Tan\u0131\u015fma Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kom\u015fular oturdu\u011fu apartmandaki kom\u015fular\u0131n\u0131 tan\u0131maz. Kom\u015fusunu uzaktan gördü\u011fünde veya camide kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda uzaktan i\u015faret ederek selam verir. Yüz yüze geldiklerinde de sadece selam verip al\u0131rlar. Hal hat\u0131r sormak veya çay kahve içmek için birbirlerini davet etmezler. Elbette bu herkes için geçerli de\u011fildir. Kimi mahalle ve sokaklarda bu tür davran\u0131\u015flar yayg\u0131n iken kimilerinde hiç yoktur. Söz konusu sorun erkekler aras\u0131nda daha yayg\u0131nd\u0131r. Toplumlara Cebrail –aleyhisselam-'\u0131n kom\u015fu hakk\u0131ndaki \u015fu nasihatini hat\u0131rlatmak isterim. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Cebrâil bana kom\u015fuya iyilik etmeyi tavsiye edip durdu. Neredeyse kom\u015fuyu kom\u015fuya mirasç\u0131 k\u0131lacak sand\u0131m.”[35]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    36. Yak\u0131n Kom\u015fu Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kom\u015fular di\u011fer kom\u015fusundan ya da çocuklar\u0131ndan zarar görür. Kom\u015fusu gelip, arabas\u0131n\u0131 evinin önüne park eder yahut çocuklar\u0131 kap\u0131s\u0131n\u0131n önünde gürültüyle oyun oynar. Bazen de çocuklar arabas\u0131n\u0131n cam\u0131n\u0131 k\u0131rar ya da bahçesine ekti\u011fi bitkilere zarar verir. Bütün bunlarla birlikte çocuklar gece gündüz gürültü ç\u0131kar\u0131p, durur. Bu davran\u0131\u015flarda bulunan ki\u015filer hadiste ifade edilen büyük tehlike ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olduklar\u0131n\u0131 bilmezler mi? Nitekim Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: “Vallahi iman etmi\u015f olmaz. Vallahi iman etmi\u015f olmaz. Vallahi iman etmi\u015f olmaz. ” Sahabeler:- Kim iman etmi\u015f olmaz, ya Rasûlallah? diye sordular. “Yapaca\u011f\u0131 fenal\u0131klardan kom\u015fusu güven içinde olmayan kimse!” diye buyurdu.[36]<\/span><\/span><\/a> Müslim’de geçen rivayette ise, “Yapaca\u011f\u0131 fenal\u0131klardan kom\u015fusu güven içinde olmayan kimse cennete giremez” ifadesi vard\u0131r.[37]<\/span><\/span><\/a> Buradaki iman etmez ifadesi ile kâfir olup iman\u0131n\u0131 kaybetti\u011fi anla\u015f\u0131lmaz. Bilakis iman\u0131n azald\u0131\u011f\u0131 ve kâmil olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    37.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler ikramda a\u015f\u0131r\u0131 giderek ayn\u0131 \u015fehir içinde kendisini ziyarete gelen her misafire koyun keser. Ben bu konuda ne cömert olmay\u0131 k\u0131n\u0131yorum ne de cimri ve eli s\u0131k\u0131 olmaya te\u015fvik ediyorum. Bu türden olan kimi insanlar bu \u015fekilde ikram etmek için borç al\u0131p, kendini zora sokar ve gücünden fazla harcama yapar. Ayn\u0131 zamanda misafirlere kar\u015f\u0131 cömertçe harcama yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri süren bu ki\u015fi ailesi için eli s\u0131k\u0131 ve cimri davran\u0131r. Bu ve buna benzer davran\u0131\u015flarda bulunan kimselere nasihatim odur ki, elinde olan imkân kadar\u0131yla misafirlerine ikram et, her gelen misafire koyun kesip bütçeni a\u015fan harcamalar yapma. Güler yüzlü ve ho\u015f kar\u015f\u0131lamak yeterlidir. Bununla birlikte imkânlar dâhilinde ikramda bulunulmas\u0131 güzel olur.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    38.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi insanlar garson ya da otelde çal\u0131\u015fan görevliye çokça bah\u015fi\u015f verirken, fakir gördü\u011fünde ise ç\u0131kar\u0131p bir \u015feyler vermez. Bazen fakire cebindeki bozuk paralar\u0131 vermeyi uygun görür. Yol kenar\u0131nda sat\u0131\u015f yapan bir sat\u0131c\u0131n\u0131n yan\u0131ndan geçti\u011finde onunla s\u0131k\u0131 pazarl\u0131k yap\u0131p, mal\u0131n de\u011ferini dü\u015fürerek bu ki\u015finin eme\u011fine sayg\u0131 duymadan, onun ve ailesinin i\u015fini görmeyecek bir fiyatla o mal\u0131 sat\u0131n almaya çal\u0131\u015f\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    39. Yard\u0131mla\u015fma Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi zaman mahallenin sokaklar\u0131nda tek ba\u015f\u0131na yürüyen elinde po\u015fetler ta\u015f\u0131yan ihtiyar bir amcay\u0131 mahallenin gençleri görür de ona yard\u0131mc\u0131 olmak için öne at\u0131lmazlar. Bu gençler Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu sözünü görmezden mi geliyorlar: "Bir insan, karde\u015fine yard\u0131m etti\u011fi sürece Allah da ona yard\u0131m eder."[38]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    40. Sadakat, Vefa Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler akrabalar\u0131na iyilik yapar ve kendisine i\u015f kurmas\u0131 için yard\u0131mc\u0131 olur. Sonra günler geçer \u015fartlar de\u011fi\u015fir ve bu yard\u0131m eden ki\u015fi akrabas\u0131ndan yard\u0131m ister hale gelir. Akrabas\u0131 onun yan\u0131nda olaca\u011f\u0131n\u0131 vaat eder zorluklarda yan\u0131nda duraca\u011f\u0131n\u0131 söyler. Ama i\u015f icraata gelince beklenenin ve talep edilenin çok alt\u0131nda bir yard\u0131m sunar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    41. Hediye Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Allah Teâlâ baz\u0131 kimselere mal mülk ve makam gibi büyük hay\u0131rlar bah\u015feder. Sonra yak\u0131n bir akrabas\u0131n\u0131n ailesi için kalacak yer ya da e\u011fitimi için paraya ihtiyac\u0131 oldu\u011funu görür. Sonra da ona yard\u0131m elini uzatmaz. Yard\u0131m etti\u011finde ise az bir \u015fey takdim eder ve o kimsenin ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamaz. Bu kimseler Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu sözünü unutur ya da görmezden gelir: " Yoksul ki\u015fiye sadaka vermekte sadece sadaka sevab\u0131 vard\u0131r, akrabaya tasaddukta bulunman\u0131n ise iki sevab\u0131 vard\u0131r. Bunlar sadaka sevab\u0131 ve akrabal\u0131k ba\u011flar\u0131n\u0131 kuvvetlendirme sevab\u0131d\u0131r.”[39]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    42.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler aç\u0131k büfe hizmet veren bir restorana davet edilir. Bu ki\u015fiyi bir taba\u011f\u0131 mezeler, di\u011fer taba\u011f\u0131 ana yemek, bir di\u011ferini de tatl\u0131lar ile doldururken görürsün. Sonra masadan kalkarken bir de bakars\u0131n ki, sadece ald\u0131klar\u0131n\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 ya da çeyre\u011fini yemi\u015ftir. Bu yiyecekleri al\u0131rken yiyip yiyemeyece\u011fi hakk\u0131nda hiç hesap yapmam\u0131\u015ft\u0131r. Ye\u015fillik merada otlayan koyunlar gibi gözü dönmü\u015f bir tav\u0131r sergilemi\u015ftir. Oysaki birçok fakirin bu tabaklardaki yemeklerden bir lokma yeme\u011fi temenni etti\u011fini unutmu\u015f ya da görmezden gelmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    43. Dostluk Yapra\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kimi insanlar akrabas\u0131 ya da yak\u0131n bir dostu ile en ufak bir anla\u015fmazl\u0131k ya\u015fad\u0131\u011f\u0131nda onunla kurdu\u011fu ilgiyi alakay\u0131 keser. Beraber geçirdikleri güzel günleri ve seneleri unutur. \u015eu atasözünü kendisine hat\u0131rlat\u0131yoruz: Kom\u015fu kom\u015funun külüne muhtaçt\u0131r. Yine \u015fair Be\u015f\u015far b. Bürd'ün \u015fu \u015fiirindeki nasihatini o kimseye hat\u0131rlatmak isterim:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Herkesi k\u0131nayan biriysen<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kalmaz bir dostun<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Ya tek ba\u015f\u0131na ya\u015fars\u0131n ya da karde\u015fine sahip ç\u0131kars\u0131n<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Hatas\u0131z hiçbir kul olmaz<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Her huyunu sevdi\u011fin ki\u015fi bulunmaz<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Kusurlar\u0131 say\u0131l\u0131 olan ki\u015fiye bu \u015feref olarak yeter<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    44.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler sadece tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 arkada\u015f\u0131na, kom\u015fusuna yan\u0131ndan geçti\u011fi zaman selam verir. Tan\u0131d\u0131\u011f\u0131, hem\u015ferisi olan, kendisi ile ili\u015fkileri bulunan kimselerden ba\u015fkas\u0131n\u0131n selam\u0131n\u0131 almaz. Bu kimseler Allah Teâlâ'n\u0131n \u015fu ayetini gözden kaç\u0131rmaktad\u0131rlar: “Size bir selâm verildi\u011fi zaman, ondan daha güzeliyle veya ayn\u0131 selâmla kar\u015f\u0131l\u0131k verin. \u015eüphesiz Allah, her \u015feyin hesab\u0131n\u0131 gere\u011fi gibi yapand\u0131r.”[40]<\/span><\/span><\/a> Ayn\u0131 \u015fekilde Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fu hadisini de gözden kaç\u0131rmaktad\u0131rlar: “Bir adam, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-’e: “\u0130slâm’\u0131n hangi özelli\u011fi daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r” diye sordu? Peygamber Efendimiz: “Yemek yedirmen, tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n ve tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131n herkese selâm vermendir” diye buyurdu.[41]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    45.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler özellikle akrabas\u0131 ve tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 kimselerden borç isteyen ki\u015fileri geri çevirmezler. Ancak borç alan kimselerden baz\u0131lar\u0131 borcu ödemeye gücü oldu\u011fu halde geciktirir. Bu kimseler böyle davranarak iyilik yapan kimselerin bu iyilikleri b\u0131rakmalar\u0131na sebep olduklar\u0131n\u0131 dü\u015fünmezler. Nitekim Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: "Ödeme gücü bulunan kimsenin borcunu geciktirmesi zulümdür.”[42]<\/span><\/span><\/a><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     Acaba o kimseler bu hadisi hiç mi duymad\u0131lar?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    46.<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

    Baz\u0131 kimseler h\u0131zl\u0131ca gelip arac\u0131n\u0131 market ya da restoran\u0131n önünde duran di\u011fer araçlar\u0131n arkas\u0131na park eder. Uzun vakit geçmesine ra\u011fmen bu karde\u015fimiz hala ortal\u0131kta yoktur. Önüne park etti\u011fi araçlar hareket edemedi\u011fi için trafik olu\u015fur. Uzun bir süre sonra arabas\u0131n\u0131n yan\u0131na ç\u0131k\u0131p, geldi\u011finde özür bile dilemez. Oysaki do\u011fru olan kurallara uygun bir \u015fekilde arabas\u0131n\u0131 park edip insanlara eziyet etmemeli ve onlar\u0131 bekletmemelidir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

    Sonuç<\/span><\/span><\/strong><\/a><\/span><\/span><\/h1>\r\n\r\n

    Son olarak bu güzel eseri haz\u0131rlamay\u0131 bana kolayla\u015ft\u0131ran Yüce Allah'a eksiksiz hamd eder, toplumun bütün bireylerine bu eseri faydal\u0131 k\u0131lmas\u0131n\u0131, bizleri her zaman hidayet, do\u011fru yol ve güzel ahlaka yöneltmesini niyaz ederim. \u015eüphesiz ikram sahibi ve cömert olan Yüce Allah’t\u0131r. Dualar\u0131m\u0131z\u0131n sonunda âlemlerin Rabbi Allah'a hamd olsun, rasullerine selam olsun. Yüce Allah'\u0131n salât ve selâm\u0131, Peygamber Efendimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'in, ailesinin ve bütün ashab\u0131n\u0131n üzerine olsun.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     <\/p>\r\n\r\n

     \r\n
    \r\n
    \r\n

    [1]<\/span><\/span><\/a> Herhangi bir toplumun ekonomik durumu iç etkenlere örnek verilebilir sadece bununla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. D\u0131\u015f etkenlere örnek ise; sömürgecilik, film, dizi ya da sosyal medya uygulamalar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla toplumun tüm ev ve bireylerini istila eden dünya kültürlerine kolayl\u0131kla eri\u015fimdir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [2]<\/span><\/span><\/a> Elbânî –rahimehullah- Silsiletu's-Sahiha adl\u0131 eserinde hadisin sahih olu\u011funu belirtmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [3]<\/span><\/span><\/a> Sahih Hadis. Tirmizi \u0130yilik Bölümünde (2003), Ebû Davud Edep Bölümünde (4799) rivayet etmi\u015ftir. Hadiste geçen "El- Beziy" ifadesi kötü ve çirkin söz söyleyen kimse manas\u0131na gelmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [4]<\/span><\/span><\/a> Muttefekun aleyh. Buhâri Menk\u0131beler Bölümünde (3559), Müslim Faziletler Bölümünde (2321) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [5]<\/span><\/span><\/a> Sahih Hadis. Tirmizi \u0130yilik Bölümünde (2004), \u0130bn Mace Zühd Bölümünde (4246) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [6]<\/span><\/span><\/a> Sahih hadis. Ebû Davud Edep Bölümünde (4798) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [7]<\/span><\/span><\/a> Hasen hadis. Tirmizi \u0130yilik Bölümünde (2018) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [8]<\/span><\/span><\/a> Âl-i \u0130mrân Suresi: 171.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [9]<\/span><\/span><\/a> Hûd Suresi: 115.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [10]<\/span><\/span><\/a> Nûr Suresi: 31.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [11]<\/span><\/span><\/a> Sahih hadis. Elbânî –rahimehullah- Sahihu'l-Câmi adl\u0131 eserinde rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [12]<\/span><\/span><\/a> Buhâri \u0130man Bölümünde (30) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [13]<\/span><\/span><\/a> A'râf Suresi: 31.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [14]<\/span><\/span><\/a> \u0130srâ Suresi: 23.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [15]<\/span><\/span><\/a> Müslim, Radâ' Bölümünde (1469) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [16]<\/span><\/span><\/a> Elbânî –rahimehullah- “Gâyetü'l-merâm'da” (263) hadisin sahih oldu\u011funu belirtmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [17]<\/span><\/span><\/a> \u0130srâ Suresi: 24.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [18]<\/span><\/span><\/a> Ebû Davud Akraba Ziyareti Bölümünde (1692) rivayet etmi\u015ftir. Elbânî –rahimehullah- hadisin hasen oldu\u011funu belirtmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [19]<\/span><\/span><\/a> Müslim \u0130man Bölümünde (79) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [20]<\/span><\/span><\/a> Buhâri \u0130man Bölümünde (29) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [21]<\/span><\/span><\/a> Meryem Suresi: 59.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [22]<\/span><\/span><\/a> Müslim Mescidler Bölümünde (654) rivayet etmi\u015ftir. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in bu hadisi sigara ve ter kokusu gibi kötü kokular yayarak camiye gelmeyi aç\u0131kça yasaklam\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [23]<\/span><\/span><\/a> \u0130bn Bâz -rahimehullah- bir soruya \u015föyle cevap vermi\u015ftir: Cuma günü imam\u0131n arkas\u0131nda yer ay\u0131rmak caiz midir? Camiler Allah’\u0131n evidir namaz ve benzeri gibi ibadet ve itaat olan amelleri i\u015flemek için in\u015fa edilmi\u015ftir. Bundan dolay\u0131 bir kimsenin imam\u0131n arkas\u0131nda, sa\u011f\u0131nda veya solunda yer ay\u0131rmas\u0131 caiz de\u011fildir. Camiye kim önce gelirse oraya oturur. Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur: “\u0130nsanlar ezan okuman\u0131n ve namazda birinci safta bulunman\u0131n ne kadar faziletli oldu\u011funu bilselerdi, sonra bunlar\u0131 yapabilmek için kura çekmek zorunda kalsalard\u0131 kura çekerlerdi.” Yani oraya geçmek için kura çeker ön safta olmak için h\u0131rsl\u0131 olurlard\u0131. Camide yer tutmak caiz de\u011fildir ve yeri gasp etmektir. Gasp eden kimsenin böyle bir hakk\u0131 yoktur. Önce gelen kimse oraya geçip oturma hususunda hak sahibidir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [24]<\/span><\/span><\/a> Buhâri Cuma Bölümünde (881), Müslim Cuma Bölümünde (850) Ebû Davud Taheret Bölümünde (351) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [25]<\/span><\/span><\/a> Sahih hadis. Ebû Davud Namaz\u0131n Farz K\u0131l\u0131nmas\u0131 Bölümünde (1118), Nesâi Cuma Bölümünde (1399) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [26]<\/span><\/span><\/a> Elbânî -rahimehullah- Silsiletu's-Sahiha adl\u0131 eserinde hadisin sahih oldu\u011funu belirtmi\u015ftir (7\/455).<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [27]<\/span><\/span><\/a> Sahih hadis. Elbânî - rahimehullah- Sahihu'l-Câmi adl\u0131 eserinde (4436) rivayet etmi\u015ftir. \u015eeyh Binbaz -rahimehullah- bu hadisin \u015ferhinde \u015föyle demi\u015ftir: Bu i\u015f tehlikelidir hakk\u0131 bilip onunla hüküm verebilmek için özen ve sab\u0131r ister. "Cennette olan hakk\u0131 bilip ona göre hüküm veren kimsedir." Çünkü \u0131slah etmek ister, insanlara fayda verir ve hakk\u0131 sahibine teslim eder. \u0130limle insanlar aras\u0131nda hükmetti\u011fi için bu kimse cenneti ve büyük bir mükâfat\u0131 hak eder. \u0130nsanlar aras\u0131nda zulüm ile hükmeden ve yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131n zulüm ya da cahilce yap\u0131lm\u0131\u015f bir hareket oldu\u011funu bilen kimse cehennem ile tehdit edilmi\u015ftir. Bundan Yüce Allah'a s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131z.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [28]<\/span><\/span><\/a> Buhâri Zulümler Bölümünde (2447) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [29]<\/span><\/span><\/a> Buhâri Zulümler Bölümünde (2447) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [30]<\/span><\/span><\/a> Müslim Yönetim Bölümünde (1828) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [31]<\/span><\/span><\/a> Müslim \u0130man Bölümünde (102) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [32]<\/span><\/span><\/a> Muttefekun aleyh. Buhâri \u0130man Bölümünde (9), Müslim \u0130man Bölümünde (35) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [33]<\/span><\/span><\/a> Müslim Yoldan Eziyet Veren \u015eeyleri Kald\u0131rmak Bab\u0131nda (1914) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [34]<\/span><\/span><\/a> Zay\u0131f hadis. Elbânî rahimehullah Daifu'l-Câmi adl\u0131 eserinde hadisin zay\u0131f oldu\u011funu belirtmi\u015ftir. Zay\u0131f olsa bile manas\u0131n\u0131n do\u011fru olmas\u0131 hasebiyle al\u0131n\u0131p amel edilebilir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [35]<\/span><\/span><\/a> Muttefekun aleyh. Buhâri Edep Bölümünde (6015), Müslim \u0130yilik Akrabal\u0131k Ba\u011f\u0131n\u0131 Koparmama ve Edep Bölümünde (2624) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [36]<\/span><\/span><\/a> Buhâri Edep Bölümünde (6016) rivayet etmi\u015ftir. Hadiste geçen " El Bevaik" kelimesi " baika" kelimesinin ço\u011fuludur. \u015eer ve eziyet manas\u0131na gelir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [37]<\/span><\/span><\/a> Müslim \u0130man Bölümünde (46) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [38]<\/span><\/span><\/a> Müslim Zikir, Dua, Tövbe ve \u0130sti\u011ffar Bölümünde (2699) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [39]<\/span><\/span><\/a> Elbânî –rahimehullah- hadisin sahih oldu\u011funu belirtmi\u015ftir. Nesâi Akrabaya Sadaka Verme Bölümünde (2582), Tirmizi Zekât Bölümünde (658) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [40]<\/span><\/span><\/a> Nisâ Suresi: 86.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [41]<\/span><\/span><\/a> Buhâri \u0130sti‘zân Bölümünde (6236) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n\r\n

    \r\n

    [42]<\/span><\/span><\/a> Buhâri Borç Alma Bölümünde (2400) rivayet etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","word":"\/uploads\/books\/word\/2024\/9\/awraq-tur.docx","pdf":"\/uploads\/books\/pdf\/2024\/9\/awraq-tur.pdf","keywords":"D\u00d6K\u00dcLEN YAPRAKLAR","read_counter":9475,"status":1,"is_volume":0,"created_at":"2024-09-03T13:17:14.000000Z","updated_at":"2026-07-28T00:10:09.000000Z","language_id":26,"publisher_id":8,"category_id":17,"volume_id":null,"parent_id":null,"promote":0,"volume_count":null,"volume_title":null,"order":1,"audios":[],"fatawas":[],"videos":[],"articles":[],"publisher":{"id":8,"name":"www.islamland.com","slug":"www_islamland_com","image":"\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","role":"Publisher","about":"","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","get_name":"www.islamland.com"},"translators":[],"revisers":[],"authors":[{"id":45,"name":"Hakam A. Zummo Al-Aqily","slug":"hakam_a_zummo_al_aqily","image":"\/uploads\/users\/non-profile.jpg","role":"Author","about":"\u0647\u0648 \u0627\u0644\u0645\u0647\u0646\u062f\u0633 \/ \u0627\u0644\u0634\u0631\u064a\u0641 \u062d\u0643\u0645 \u0628\u0646 \u0639\u0627\u062f\u0644 \u0628\u0646 \u062d\u0633\u0646 \u0628\u0646 \u0639\u0644\u064a \u0628\u0646 \u062e\u0644\u0641 \u0628\u0646 \u062d\u0633\u0646 \u0628\u0646 \u0639\u0644\u064a \u0627\u0644\u0645\u0639\u0635\u0631\u0627\u0646\u064a \u0627\u0644\u0645\u0644\u0642\u0628 \u0632\u0645\u0648 \u0627\u0644\u0646\u0648\u064a\u0631\u064a \u0627\u0644\u0639\u0642\u064a\u0644\u064a \u0627\u0644\u0647\u0627\u0634\u0645\u064a.\r\n\u0645\u0634\u0631\u0641 \u0641\u064a \u0647\u064a\u0626\u0629 \u062a\u0646\u0638\u064a\u0645 \u0627\u0644\u0643\u0647\u0631\u0628\u0627\u0621 \u0648\u0627\u0644\u0625\u0646\u062a\u0627\u062c \u0627\u0644\u0645\u0632\u062f\u0648\u062c, \u0648\u0631\u0626\u064a\u0633 \u0641\u0631\u064a\u0642 \u0627\u0644\u0645\u0628\u0627\u0646\u064a \u0628\u0627\u0644\u0628\u0631\u0646\u0627\u0645\u062c \u0627\u0644\u0633\u0639\u0648\u062f\u064a \u0644\u0643\u0641\u0627\u0621\u0629 \u0627\u0644\u0637\u0627\u0642\u0629.\r\n\u0645\u0647\u062a\u0645 \u0628\u0627\u0644\u0643\u062a\u0627\u0628\u0629 \u0648\u0627\u0644\u0634\u0639\u0631, \u0645\u0624\u0644\u0641 \u0643\u062a\u0627\u0628 \"\u062e\u064a\u0631 \u0627\u0644\u0632\u0627\u062f \u0625\u0644\u0649 \u064a\u0648\u0645 \u0627\u0644\u0645\u0639\u0627\u062f\" \u0648\u0627\u0644\u0630\u064a \u062a\u0631\u062c\u0645 \u0644\u0639\u062f\u0629 \u0644\u063a\u0627\u062a \u0639\u0627\u0644\u0645\u064a\u0629 \u0648\u0644\u0644\u0647 \u0627\u0644\u062d\u0645\u062f.","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-09T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-09T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"pivot":{"book_id":19680,"author_id":45},"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/users\/non-profile.jpg","get_name":"Hakam A. Zummo Al-Aqily"}],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/books\/images\/2025\/1\/anjnyr-hkm-bn-aaadl-zmo-nor-aakl-tkdm-fdl-alshkh-hsn-bn-aabd-all-alkaaod-trjm-akbr-aal-bn-shms-aldnzip-1.png","pdf_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/books\/pdf\/2024\/9\/awraq-tur.pdf","word_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/books\/word\/2024\/9\/awraq-tur.docx","author_id":"","author_name":"Hakam A. Zummo Al-Aqily","book_title":"D\u00d6K\u00dcLEN YAPRAKLAR","category_slug":"Morals-and-Ethics","category_name":"Morals and Ethics"},"translations":[],"volumes":null,"book_audios":[],"book_fatawas":[],"book_videos":[],"book_articles":[],"url":"http:\/\/islamland.com\/mal\/api\/books\/doekuelen-yapraklar","publisher":{"id":8,"name":"www.islamland.com","slug":"www_islamland_com","image":"\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","role":"Publisher","about":"","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-03T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"i18ns":[],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/authors\/facebook-profile.jpg","get_name":"www.islamland.com"},"translators":[],"revisers":[],"authors":[{"id":45,"name":"Hakam A. Zummo Al-Aqily","slug":"hakam_a_zummo_al_aqily","image":"\/uploads\/users\/non-profile.jpg","role":"Author","about":"\u0647\u0648 \u0627\u0644\u0645\u0647\u0646\u062f\u0633 \/ \u0627\u0644\u0634\u0631\u064a\u0641 \u062d\u0643\u0645 \u0628\u0646 \u0639\u0627\u062f\u0644 \u0628\u0646 \u062d\u0633\u0646 \u0628\u0646 \u0639\u0644\u064a \u0628\u0646 \u062e\u0644\u0641 \u0628\u0646 \u062d\u0633\u0646 \u0628\u0646 \u0639\u0644\u064a \u0627\u0644\u0645\u0639\u0635\u0631\u0627\u0646\u064a \u0627\u0644\u0645\u0644\u0642\u0628 \u0632\u0645\u0648 \u0627\u0644\u0646\u0648\u064a\u0631\u064a \u0627\u0644\u0639\u0642\u064a\u0644\u064a \u0627\u0644\u0647\u0627\u0634\u0645\u064a.\r\n\u0645\u0634\u0631\u0641 \u0641\u064a \u0647\u064a\u0626\u0629 \u062a\u0646\u0638\u064a\u0645 \u0627\u0644\u0643\u0647\u0631\u0628\u0627\u0621 \u0648\u0627\u0644\u0625\u0646\u062a\u0627\u062c \u0627\u0644\u0645\u0632\u062f\u0648\u062c, \u0648\u0631\u0626\u064a\u0633 \u0641\u0631\u064a\u0642 \u0627\u0644\u0645\u0628\u0627\u0646\u064a \u0628\u0627\u0644\u0628\u0631\u0646\u0627\u0645\u062c \u0627\u0644\u0633\u0639\u0648\u062f\u064a \u0644\u0643\u0641\u0627\u0621\u0629 \u0627\u0644\u0637\u0627\u0642\u0629.\r\n\u0645\u0647\u062a\u0645 \u0628\u0627\u0644\u0643\u062a\u0627\u0628\u0629 \u0648\u0627\u0644\u0634\u0639\u0631, \u0645\u0624\u0644\u0641 \u0643\u062a\u0627\u0628 \"\u062e\u064a\u0631 \u0627\u0644\u0632\u0627\u062f \u0625\u0644\u0649 \u064a\u0648\u0645 \u0627\u0644\u0645\u0639\u0627\u062f\" \u0648\u0627\u0644\u0630\u064a \u062a\u0631\u062c\u0645 \u0644\u0639\u062f\u0629 \u0644\u063a\u0627\u062a \u0639\u0627\u0644\u0645\u064a\u0629 \u0648\u0644\u0644\u0647 \u0627\u0644\u062d\u0645\u062f.","promote":0,"status":1,"created_at":"2013-12-09T09:00:00.000000Z","updated_at":"2013-12-09T09:00:00.000000Z","language_id":1,"parent_id":null,"pivot":{"book_id":19680,"author_id":45},"i18ns":[],"image_asset":"http:\/\/islamland.com\/uploads\/users\/non-profile.jpg","get_name":"Hakam A. Zummo Al-Aqily"}]}